Hanımların Namazda Çene Altını Kapatmaları Gerekir mi? – Abdülhamid Türkeri Hoca Efendi
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=DdYi1Y0llYI.
Hocam bir kardeşimiz şöyle bir soru sormuş. Hanımların namazda çene altını kapatmaları gerekir mi? Tabi bu konuyu cevaplayabilmek için evvela şuna değinmek gerekir. Hanımların namazlarda setre avretle yükümlü oldukları yerler neresidir? Buna değinmemiz gerekir ki Hanif-i kaynaklarına baktığımız zaman da
Hanımların namazda el ve yüz dışında ittifakla, ayakta bazı rivayetlerde aynı şekilde avret olmadığı rivayet edilir. El ve yüz ve ayak dışındaki diğer bütün uzuvları kapamaları gerekir. Çünkü bunların tamamı avrettir kadın huzusunda. Çünkü Allah Resulü hadis-i şerifte cemiyu bedenil merete avretun buyurmaktadır. Kadının bedeninin tamamı avrettir buyurmaktadır.
Sadece Efendimiz elini ve yüzünü istisna etmektedir hadis-i şerifte. Şimdi bundan dolayı, yani kadının namazda yüz ve el dışındaki bütün uzuvları kapatmakla yükümlü olduğundan dolayı özellikle bugün günümüzde hanım kardeşlerimizin çoğu şu hataya düşüyor. Yüzü normal olan sınırından daha fazla açıyorlar.
Çünkü yüzün tanımı kitaplarımızda nerede yapılmaktadır? Abdestte yüz yıkamak farzdır. Peki o yüzün sınırı neresidir? Bu saç bitiminden çene altına. Yani çene altından kastedilen şudur. Şuranın bitip içeri doğru boğaz altına doğru dönmeye başladığı ilk sınırdır. Yani şurası. Hatta fuka şöyle tanımlar. Şu dişlerden bir şeyle vurulacak olsa o diş nereden çıkar? Çenenin boğaza doğru evrildiği, aşağı doğru gitmeye başladığı sınırdır. İşte altta yüzün sınırı burasıdır. Ve kenarlarda da kulaklarının olduğu yerdir. O sakallarla kulakların arasındaki yer de yüzün sınırına dahildir denilmektedir. İşte İslam fıkhına göre yüzün sınırı bu yönüyle çene altı.
Yani çenenin tam şu bölgesi olduğundan dolayı boyuna doğru giden yerler yüze dahil değildir. Yüze dahil olmadığından dolayı abdefte insanlar boynunu yıkamakla sorumlu değildir. Çünkü yüzü yıkamakla sorumludur insanlar. Aynı şekilde kadınlar da yüzü yıkamakla sorumlu değildir. Erkekler sakalda nereye yıkamakla hükümlüdür? Yüze bitişik olan şu üst tarafı yıkamakla hükümlüdür. Alt tarafı yıkamakla hükümlü değildir. Yine aynı mantıktan çıkıyordur bu.
Yani yüzdeki kılın veya yüzdeki sakalın, bıyığın, kaşığın bunun altının yıkanması eğer gözüküyorsa yıkanması farzdır. Gözükmüyorsa mest edilmesi gerekir. Ama yüzün dışındaki yerlerde ise, sakalın alt taraflarında ise ne olmaz? Yıkanının farz olma gibi durum söz konusu değildir. Çünkü yüzün sınırına dahil değildir. Şimdi sorumuza gelecek olursak sorumuzda, özellikle bugün hanım kardeşlerimizin başörtü bağlama meselesinde bu yönüyle ciddi problemler oluyor. Hanım kardeşimiz tutar da başörtü bu çenenin burasından değil de, geriden doğru bağlayacak olursa çenede 2-3 parmak açıklık olmuş olacaktır. Ve o açıklıkta kapatması gereken yerin açıklığı olacaktır. Onun için burada şayet kişi başörtüsünde bu çenenin altında 1-2 parmak, 3 parmak gibi bir yer bırakacak olur ise, bu durumda setri avretle hükümlü olduğu, yani kapatmakla hükümlü olmuş olduğu bir yeri açık bir şekilde namaz kılmış olur.
Ki bu da namaz açısından kerahtı sebebiyeti vermiş olur. Onun için, hanım kardeşlerimiz bu yönüyle başörtüyü bağlıyorken nasıl saçlarını göstermemeye ucu itibarıyla dikkat ediyorlarsa, nasıl kulağı göstermemeye dikkat ediyorlarsa, aynı şekilde yüzün alttaki sınırı olan bu çene bitiminin hemen ucuna imkan nispetinde bağlayabildikleri gibi bunu bağlamaları gerekir.
Bunu bağlayamayacak olurlarsa bu durumda buradaki açıklık namazda setri avretle hükümlü olan yeri açmak olacağından dolayı keraht olacaktır. Keraht olacaktır diyoruz. Çünkü niye? Boyun bir uzuvdur. Orada çok içeriye doğru bir açıklık olmadığı sürece uzvun dörtte biri olmayacaktır ve dolayısıyla namaz bozulmayacaktır. Çünkü uzvun dörtte biri olma durumu zordur.
Ancak ne olur mutlak surette bir parmak bile bir boşluk olacak olsa namazda keraht olacaktır. Bu hususa dikkat edilmesi gerekir.