Namazda Kaçıncı Rekatta Olduğunu Unutmak – Abdülhamid Türkeri Hoca Efendi
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=xPW6Z2AoWl4.
Takipçimizden şöyle bir soru gelmiş hocam. Namaz kılarken kaçıncı rekatta olduğunu unutan kişi ne yapmalıdır? Kişi namaz kılarken namaz kılma esnasında kaçıncı rekatta olduğunu veya namaz içerisinde namaz içerisinde hangi kıraatlerde bulunduğu bununla alakalı kişinin unutması veya hata etmesiyle alakalı eylemler için Allah Resulü hadisefte şöyle buyurur.
Der ki Allah Resulü kişi namaz kılarken şeytan o kişinin sağından gelir, solundan gelir, altından gelir, üstünden gelir ta ki namaz içerisinde ne okudu ve namazda kaçıncı rekatta bunları unutturuncaya gider. Bundan dolayı namaz içerisinde kulun, müminin bu yönüyle birtakım vesveselerle boğuşması vesveselerle imtihan olması kulluğun doğalındandır. Bundan dolayı bazı kardeşlerimiz bu vesveseleri Allah muhafaza benim namazlarım olmuyor diye namazı terk etmeye getiriyor.
Bundan kesinlikle sakınmak gerekir. Bu yönüyle bu konudaki çözüm hanefi mezhebinde şu şekildedir. Yani ben namaz kılıyorum, namaz kıldığım zaman da kaçıncı rekatta olduğumu şaşırdım. Bununla alakalı kaynaklarımız şunu demektedir. Eğer bu durum kişinin başına ilk defa geliyor ise bu durumda namazını baştan kılar. Yani daha önce hiç gelmemiş ilk defa başına geldi namazını baştan alır. Bazıları bu başına ilk defa gelmiş ifadesini onun adetinden değil diye kayıtlıyordur. Yani ilk defa gelmesi şart değil. Senede bir geliyor, çok nadir geliyor. Böyle devamlı vesvese olunan bir şey değil. Çok nadirattan geliyorsa bu kişi de baştan alır demiştir bazıları. Bazı fuka bunu demektedir. Bunu unutmayalım. İkinci olarak namazda ilk defa başıma gelmedi ve devamlı bu geliyor. Yani sıklıkla kaçıncı rekatta olduğumu unutuyorum. Bu durumda iki ihtimal söz konusudur.
Birinci olarak şayet kaçıncı rekatta olduğuma dair bir zanlı galibim varsa. Yani ben namazımı kılıyorum. Şu an üç demeyeyim dört demeyeyim. Zanlı galib yani %51. Çünkü İslam fıkkında %50’ye %50. Yani ikisinden birini tercih edemiyorum. İkisi eşitse bu şektir. %51 olursa biri bu zanlı galibdir. Onun için yani burada zanlı galibden %99’u aramıyoruz. Buna da dikkat etmek gerekir. Yani Allah-u Alem zanlı galibime göre ben üçüncü rekattayım.
Yani bu reklinle bir zanlı galib oluşur ise bu durumda o zanlı galiple hareket edilir. Üçteyim diyelim. Üç üzerinden hareket ederim. Zanlı galibim dörse dört üzerinden hareket ederim. İkinci durum, ikinci ihtimal zanlı galibim de yok ise. Yani üç demeyeyim dört demeyeyim. İkisini de seçemiyorum, bilmiyorum, kestiremiyorum. İki demeyeyim üç demeyeyim, üç demeyeyim kestiremiyorum. Bu durumda arkadaşlar hanefi mezhebine göre yakin ile hareket edilir. Yakinden kast edilen nedir? Ben iki demeyeyim üç demeyeyim diye tereddüt ediyorsam
ikide olma, yani iki rekatı kılma hem üçte de var hem ikide de vardır. Çünkü üçüncü rekatta olmam ihtimalsa zaten ikiyi kılmışımdır. O zaman her halükarda ben iki rekatı kıldıysam o zaman yakin ikidir. İki üzerinden hareket ederim. Ya da üç demeyeyim dört demeyeyim diye şüphe ettim. Zanlı galibim yok o zaman yakin olan hangisidir? Üçtür. Çünkü iki ihtimalle göre de üçü kılmışımdır. İşte eğer bu şekilde zanlı galibim yok ise şekim varsa ve birisini tercih edemiyorsam
yakin üzerinden hareket ederim yani az olan rakam üzerinden hareket ederim. Şimdi burada bu şek olma durumunda yani şüphelenme durumunda zanlı galib olmaması durumda şöyle bir ayrıntı vardır. Diyelim iki mi üç mü diye şüphelendim. Bu durumda ikiyi alacağım ama şöyle bir ilave ayrıntı söz konusudur. Namazın kadehi ahiresi yani farz olan dördüncü rekat olma ihtimali bulunan her yerde de otururum.
Yani söz gelimi diyelim misalle iki mi üç mü diye şüphe ettim. Şimdi diyelim ben ikiyi aldım ama bir ihtimali de üç. Peki bunun üzerine bir rekat kıldığım zaman da ikiyi aldım yakiniyordu. Yakinen üçe geldim ama üç ihtimaline göre de dörtteyim. Dörtte olmamalı durumda kadehi ahirede oturmam gerekir. Bundan dolayı dört olma ihtimali ya da namazın son rekata olma ihtimali son oturuşun olma ihtimali olan her yerde de ne yaparım otururum.
Bundan dolayı az önceki misali verecek olursak söz gelimi diyelim üç mü dört mü şüphe ettim. Yakin olarak üçü aldım üç üzerinden hareket ediyorum üzerine bir rekat kıldım. Bir rekat kıldığım zaman da üç mü dört mü şüphe ettim yakin olarak üçü aldım. Ama dört diye şüphe ettiğimden dolayı dört son oturuş olma ihtimali olduğundan dolayı ne yaparım otururum. Ondan sonrasında yakin üçü aldığımdan dolayı bir rekat daha ilave ederim.
Sonrasında üçü aldığımdan dolayı bir rekat daha ilave ettikten sonra dördüncü rekat olma ihtimali üç ihtimali olduğundan dolayı dörtte bir daha ne yapmış olurum oturmuş olurum. Bundan dolayı bu hususta yani yakini alma hususunda kardeşlerimiz bu ayrıntıya da dikkat etsinler. Yani ben ikiyi mi aldım üçü mü aldım. Yakin olan ikiyi aldım ama ikiyi aldıktan sonra da üç ihtimali bütününü unutulmuyor.
Üzerine bir rekat ilave edildiği zaman da o tercih edilmeyen üç rekatı da sanki son oturuş olma ihtimali olduğundan dolayı yine itibar ediliyor. Ve bu şekilde netice itibarıyla hasılı kelam yakini aldığı zaman da ve burada rekatı da tam olarak kestiremediği zaman da son oturuşunda da yani namazdan çıkacağı zaman da bu kişi ne yapacaktır? Sehiv seccisi yapacaktır.
Bu şekilde yapacak olursa yani demiş olduğumuz gibi yakini aldı ve her son oturuşta otururdu ve sonrasında da en sonunda sehiv seccesini yapacak olur ise namazı bir iznillah olacaktır. Toparlayacak olursak o zaman birinci olarak ilk defa başına geliyorsa namaz baştan alınır. Zanlı galibi varsa zanlı galip ile hareket edilir. Zanlı galip yoksa şüphe varsa yakin ile hareket edilir.
Yakin ile hareket ediyorken son oturuş olma ihtimali olan her yerde oturur ve de son olarak da sehiv seccisi yapar.