Nesli tükenen uçan sürüngenler hangileri? Prof. Dr. Celal Şengör yanıtladı
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=aHwkYcuBGKI.
Bu, Petselkouatlus’un isteneti. Bundan sonrasını alalım. Bunlara Ejderhid diyorlar. Ruslar Ejderhid. Ejderhid ailesi Ejder’den geliyor. Orta Asya’da bunlar bulununca, Ruslar bunlardan bir aile oluşturmuşlar. Ne demişler bunlar? He, Tekstans’a Orta Asya’da bulunmuşlar. Orta Asya’da bunlar. Ejderhid bunlar diyorlar.
Bunların ne çeşitleri var? Aramburgiana diye bir tane var. Onun bir kemiği bulunmuş. Bir maden şirketinde. Fransızlar bunu duyuyorlar gidiyorlar hemen maden şirketine. Maden şirketi adamlar diyorlar ki, maalesef biz bunu sattık diyorlar. Ondan sonra bakıyorlar bir Fransız palyantolağı satılmış. Gidiyorlar adamı buluyorlar.
O da diyor ki, ben bunu Lübnan’daki üniversiteye hediye ettim. Tekrar Lübnan’a gidiyorlar. Kemiği buluyorlar. Hediye eden adam da Aramburg. Onun içinde Aramburgiana diye bir tür yaratılıyor bunlar. Nordropiensis’ten daha iyi, boş ver. Devam edelim. Sonra bugün bir resim vermiştim ya. O resim var mı? Araya bir o resmi sokalım, onu bir soracağım şimdi. Bu kuşları görürsün diyorum. Bu ne? Bu bugün hala var mı? Şuorn denen ayakkabı, gagalı bir kuş. Ama bu dinozor. Bu ondan gelmiyor. Hiç alakası yok. Bu dinozor. Ama çok benzemiyor, çok acayip. Hala var. Şimdi bak oraya geleceğiz. Yakın sayan evrim diye bir şey var. Evrim, benzer ortamlar için zaman içinde benzer hayvanlar üretiyor. Ama bu kuş. Bak tüyleri var. Evet, tüyleri var. Neyse devam et. Tekrar dönün oraya. Eski dönüm. Bak bu, Mimicolopterus. Adamın elinde. Evet. O da bu kadar. Bu pterozorların inanılmaz çeşidi. Ama bunlar aynı cinsler. Aynı. Hepsi pterozor. Pterosaurya. Bir alt sınıf bunlar. Bu daha eski ama. Bu 120 milyon yıl.
Öbürü 68 milyon yıl. Bundan sonrasını alalım. Gagaya dikkat. Evet. Bu Pterodaustro. Şimdi bak bu gaga ne yapıyor? Niye Bonaparte? Çünkü Bonaparte bulmuş. Bu Arjantinli bir paleontolog. Bizim Napolyon Bonaparte. Napolyon değil. Hayır.
1970’te bulunmuş. Bunun boyutlarını görüyorsun. Bir insanla mukayese edildiğinde. Bu bir yerde dururken kanatları açık bir şekilde. Şimdi şu gagaya bak abi. Bundan sonrasını alalım. Azıcık diş mi? Diş değil onlar. Bak şimdi. Bu fosili. Bu senedeki fosili. Bak gagada.
Bundan sonrasını alalım. Evet abi. Neyi çağrıştırdı? Baline. Bravo. Baliner bunlar. Bak ne yapıyor onlarla? Bundan sonrasını alalım. Balık tutuyor. Daldırıyor. Süzülüyor. Sular kalan kup. Bundan sonrası şeytanın flamingosu diyorlar. Bak bu ayakta dururken terodavustro bak suyun içinde daldırıyor gagayı. Suyu alıyor. Etraftaki o gördüğün küçük karides falan gibi. Ne varsa
hoplata geçerim. Enteresanmış. Bugün bu aynen balinede devam ediyor bunlar. Bir sonraki arkadaşlarım. Buyursunlar Fatih Bey. Buna ne diyorsun? Yarasa’ya benziyor bu çok. Anurognathus. Ama bak kanadı tek bir parmak tutuyor. Bu parmağına dön.
Bir parmağı kanadı ucu olmuş. Bu bir pitaranodon. Anurognathus uro kuyruk demek. An oldu mu kuyruksuz demek. Gnathus çene. Kuyruksuz çene demek bu. Bu böcekleri yiyerek yaşıyor. Bu kadar bir şey bu. Bundan sonrasını alalım.
Yani bunu kalanlıkta görsen. Yarasa zannedersin. Yarasa zannedersin. Bu sürüngen. Ben böyle değilim. Hayır sürüngen. Burada kanatlarına dikkat etmeni rica ediyorum. Kanatların kenarı Fatih yuvarlak. Şimdi 2. Dünya Savaşı’nda Spitfire’ların düşün kanatlarının kenarları böyle yuvarlaktı. Onun yuvarlak olmasının sırrını yuvarlak.
Onun yuvarlak olmasının sebebi, tayyare uçarken kanat uçunda vortex oluşuyor. O vortex geri çekiş yaratıyor. Bu bilhassa düşük hızlarda çok etkili. Buna mani olmak için İngilizler bakmışlar Spitfire’ların kanatlarını yuvarlak yapmışlar. Muazzam bir manevra kabiliyeti veriyor. Bu hayvanların böcek peşinde. O yüzden çok hızlı dönmeleri lazım.
Kanatlar nasıl? Şimdi gerçi biliyorsun onun yerine şey yaptılar. Evet. Kanatların kenarına küçük kuyruk yaptılar. Evrim geride kalmış. Evet. Ama ihtiyaç yok demek ki. Çünkü bunlar çok düşük süratte uçuyorlar. Tayyareler gibi değil. Ama mesela çok yüksek sürate gittin mi hiçbir şeye lüzum kalmıyor. O vortexler oluşamıyor. Avcıları düşün. Bir F-16 gibi bir bir manevra, küçük kanatların kenarına. Çünkü artık önemli değil. Yani üç maka çıktığı zaman sürat bunun anlamı kalmıyor. Bir sonraki arkadaşlarım. Şimdi burada bir şeye dikkat edin. Böcek yiyor. Böcek peşinde. Şimdi buradaki kaligramma hekeliye de dikkat et. Kelebek değil diyorsun. Ne o? Bu bir böcek. Kelebeğe benziyor.
Ama kelebek değil. Bak. Kelebeğe benziyor da kelebektir diye bir laf var. Hayır abi. Burada yakın sayan evrim bambaşka bir aileden kelebeğe benzer bir canlı çıkartıyor. Burada dikkatini çekmek istedim. Kelebeğe benzemiyor dediğin zaman bir şey olarak başlamayatına tırtılarak başlamıyor, koza yapmıyor. Onu bilmiyoruz. Ama vücut yapısına bakıyorlar. Diyorlar ki kelebek değil. Yani kanatlar benziyor ama mesela bunlara şey deniyor. Dantel kanatlılar deniyor. Şimdi burada rengine dikkat et. Renginler deniyoruz. Bilmiyor. Şimdiye kadar gösterdiğim anurognathuslar siyahtı. Bak bu değil. Bu şunu söylüyor. Bilmiyoruz rengini bunu. Bazılarını biliyoruz. Bazını bilmeye başladık evet.
Ama onunkini bilmiyoruz. Bundan sonrasını alalım. Bunun bildiğimiz başka bir özelliği var. Bıyıkları. Kafatasında o bıyık şeylerinin çıktığı çıkıntılar bulunmuş. Evet burada bıyık var. Niçin bıyıklı? Bak Bu Porto Rico’daki night jar denen bir kuş var. Anthrostomus Noctiferus. Bak onda da bıyık var. Bir tür baykuş mu? Hayır. Bu sözü kadar bir kuş bu. Bu da ama böcek avluluğu. Bu bıyıklar ne işe yarıyor biliyor musun? Hayır. Böceği yakalıyorsun. Böcek kaçar veya büyükse bir şey yapıp da gözüne zarar vermesin. Nasıl abi? Bak evrim birbirine hiç alakası olmayan iki hayvan grubunda aynı silahı yaratıyor. Aynı koruma mekanizması. Çok enteresan. Değil mi? Şu anirognathusa bak. Sevimli de bir hayvan. Bak bunun bir başka özelliği bu kanatlarını vücudunun arkasına kadar katlayabiliyor. Ötekiler yanda katlıyor. Bu arkaya kadar katlıyor. Bu nasıl olsun?
Bir şey bu abi.