Avrupa Birliği’nin sonu geldi mi? Dr. Vedat Milor yanıtladı
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=SKxAG1QEewM.
Peki başlayacaklar mı? Şimdi baktığımız zaman iki tane şey görüyorum ben baktığım zaman son 10 seneye baktığım zaman. Bir tanesi bunlardan çok önemliydi bence Brexit. Evet. Brexit birden bire sanki sizin bu söylediğiniz bütün bu sıkıntıları ilk farkına varan ve daha ortakta pandemi de yokken, işte tedavisi için kırılması da yokken, ya galiba böyle bir rüzgar geliyor diye sanki önceden uyanarak Avrupa Birliği’nin dışına çıktı. Dedi ki kardeşim ben kurallarının tamamını kendimin koymadığı bir oyunda oyuncudan biri olmak istemiyorum ben sol oyun dedi ve futboldan vazgeçip tenise yöneldi. Tam da o sene galiba Endymürey’de Avrupa Bimblida şampiyon oldu Uzunberde’den sonra bir İngiliz kazandı. Bu artık herkes açısından geçerim yani bir tez var Avrupa Birliği’nin sonu geldi deniyor. Bunu Türkiye’de çok canı gönderiyor hatta Türkiye istiyor ki Avrupa Birliği dağılsın niyeyse onu da bilmiyoruz ama Türkiye’nin böyle bir talebi var. Bitiyor mu bu birlikler mesela bizim çok heveslisi olduğumuz Brexit de bitecek mi Avrupa Birliği de bitecek mi tek merkezden çoklu merkezlere mi dönüşecek?
Biteceğini zannetmiyorum yani çünkü şunu görüyoruz aslında NATO’nun bitmesi gerekiyor yani NATO soğuk savaş kuruluşu soğuk savaş bitti. NATO güçlendirmişler Ruslar dediler ki çekilin merak etmeyin orayı silahlandırmayacağız burayı silahlandırmayacağız adamların şeyine kadar. Dibine kadar geldiler yani. Putiliyet arasına kadar geldiler.
Moskova’ya da şey yapsalardı bir de o eksiklalarda. Bunu Amerika’da söyleyemezsin Türkiye’de her şey. Eminim Amerika’da bu televizyon programını bilir söylese bunu şey keserler sonra yayın herhalde adam da üniversitedeki işini kaybeder. Sen emeklisin değil mi şu anda? Efendim? Emeklisin. Yok ben gayet emekliyim. Neyse o yüzden de ülkemi seviyorum yani Türkiye hiç Amerika’ya kimseye tavsiye etmem. Neyse şimdi dediğim gibi yani bu birlikler bitmiyor yani bürokrasi bir kere kurulduğu zaman kendi yeni fonksiyonlar buluyor.
Ama bence Brexit diğer ülkenin de gideceği rol yani sanırım giderek zorlaşacak Avrupa bürokratların kendilerine fonksiyon bulmaları. Yani bana öyle geliyor ki kalacaklar büyüyecekler. Bruksel’de gayet iyi maaşla gayet hoş hayat yaşamaya devam edecekler. Fakat şeylerin sonuna geldiler gibi geliyor bana.
Özerk gözlerden Irak rahat bir şekilde karar alıp onu uygulayacaklar. Uygulama, uygulatma. Evet ama devam ederler yani kolay kolay bitmiyor dediğim gibi bu. Fakat Brexit geleceğin habercisi gibi yani Fransa’da benzer, Fransa’yı izliyorum. İsmail’in de İtalya’da da. İtalya’da olanlar hükümetin dağılması.
Parlamento da aldı sonra. Parlamento şey 5 Star Moments onda dağıttı yani şey yaptı. Yani orada da benzer gelişmeler var. Dağılacağın dediğim gibi zannetmiyorum yine fonksiyon bulurlar. Çok tabii faydalı oldukları alanlar da var. Mesela üniversiteler arası kooperasyonlar var. Öğrencilerin bursu alması var. Erasmus gibi. Efendim? Erasmus gibi. Erasmus. Gibi değil Erasmus. Erasmus ülke tezihahı. Yani bazı insanları birbirine getiriyor.
Belki çünkü çok şey burunları çok büyümüştü hakikaten yani o şey. Belki biraz burunları sürtülecek. Belki o aşırı iddialarından vazgeçecekler. Ulus Devlet’in önemi tekrar ortaya çıkacak. Kolay kolay uluslararası bir şeye geçilemeyecek. Ama fonksiyonları değişip belki biraz şeyleri azalıp, sayıları azalıp, bürokrasin ya da yeni insan almazlar. Yani bu konuda devam edeceğini fakat giderek içlerini boşalıp yeni ve inşallah daha faydalı Erasmus tipi yani. Uluslararası böyle iş bölümüne yönelik projelerin devam edeceğini tahmin ediyorum. Daha şey yönde kullanabilirler. İşte oradan fon alıp iklim ağırlıklı projelere yönelmek gibi işte sürdürebilir enerji olsun. Küçük örgütleri mesela kadın işletmelerini desteklemek, yöresel falan. Faydalı şeyler de var. Evet abi daha çok şu açıdan merak ettim. Dediğin doğru bazı şeyler muhakkak ki iş bilgilerine sürekli ne var? Benim en ilginç çeken meselem şu. Para Birliği. Avrupa Birliği’nin Para Birliği. Yani Avrupa Birliği Merkez Bankası. Bu ülkelerin kendi paraları üzerinden bir anlamda enflasyon vergisi kesmelerini,
bir anlamda kendi ekonomik yapılarının rekabetçiliğini sağlamalar açısından Merkez Bankası’nın önemi var. Şimdi bunu tekleştirdiğiniz zaman Avrupa Birliği içerisinde ekonomik gelişme içeriği birbirine paralel olmayan, hatta birbirinden zaman zaman çok farklı olan işte Yunanistan’la Almanya örneğinde olduğu gibi yapılar aynı Merkez Bankası kararlarıyla aynı Para Birliği üzerinden yürüdüğü zaman ciddi sıkıntılar çıkıyor. Ve bu artık bir planlama yapma imkanı da ortam kalır. Yunanistan’ın kendi geleceğini planlama ihtimal yok. Yunanistan diyemez ki ya ben Para Birliği’nin değerini düşüneyim de turizm gelir mi arttırayım, halkıma biraz daha fazla gelir elde edeyim falan diyemez. Yetmiş olsun. Bu Para Birliği’nin sürebilir mi? Valla… Veya bu Para Birliği’ne rağmen bir planlama yapılabilir mi? Soru da çok güzel ortaya koydu çünkü para politikası devletin çok önemli kaldırıcıydı.
O kaldıraç eldeninden alınmış oluyor çünkü para politikasını duruma göre ekonomiyi ısıtmak için kullanıyorsun. Şimdi tek yapabileceğin, kamusal yatırımları azaltmak, kısmak oluyor yaptığı gibi. O da çok ciddi krizlere göre yani şöyle diyeyim, Yunanistan’ı vurdu kriz. Yunanistan küçük bir ülkeydi. Varul Fakiz krizi yaşandı.
Onu elimini ettiler yani gitti şey yaptı. Bir şekilde onu o krizi absorbe ettiler. Ama daha sonra tahmin ediyorum ki daha büyük ülkelerde belki İtalya bundan sonra… Kapıya da yandı dedi. O kriz çıkacak. Çıktıkça da yavaş yavaş şey sesleri çıkmaya başlayacak. Yani bu Para Birliği… Olmuyor bu iş yani uzak diye. Fakat şu vardır donmuş tanıyorum meşhur iktisatçılarım dediğim, iktisatçı değil ama bu bilinir. Der ki hani krizler beklenen zamandan çok sonra gelir yani beklenen gelmez ama geldiği zaman da herkesi tahmin ettiğinden çok süratte ilerler. Birden ilerler ve her şeyi mahveder yani şey yapar.
Burada da yani bizim beklentimizden sizin benim beklentimden daha uzun sürebilir bu satkıncaların ortaya çıkması. İtalya’dan İspanya’nın daha çok o tarafı güney her zaman daha kırılgan. O belki başka çıkacak. Fakat başladığı zamanda tahmin ediyorum İcir başladığı zamanda böyle şey gibi adada,
adayangınları gibi öyle kozalakların yanıp birden zincirleme gider ve o kozalaklar patlar, mayun patlayarak kadar. Çok süratli gelecektir yani şu anda o yüzden tahminde bulunamam üç senemiz ama siz çok güzel parmak bastınız. Çünkü ülkelerin ekonomik politikasını çok önemli bir kaldırıcı eldeninden alınıyor ve o kaldırıç halkın içine yarayan bir kaldırıç. Yani hani Sri Lanka’da olay oluyor artık yani işte okuduk şey yaptık gördük. Yani onlar bugün Sri Lanka’da, yarın İtalya’da, İspanya’da niye olmasın yani bıçak kemiğe dayanırsa belli bir şey de aynı zamanda başka krizlerle birlikte birden bire bir ülkeden diğerini sıçrayabilir. Sıçrama ihtimali vardır ve bu durumda ne olur ondan sonrası bilemem ama bana öyle geliyor ki dediğiniz gibi bu patlak verecek.
Çünkü uzun dönemde bunun sürrevi çok zor yani Almanya’yı tabii çok güçlü hale getirdi, kuvvetli hale getirdi bu sistem. Ama Almanya’da artık bir merkel yok yani yönetiyor şey yapıyordu.
Ben de önemli krizeye gemediyorum Avrupa bu konuda gelişmelere gemediyorum.