Oğuz Akkar – İran Devlet İdaresinde Çift Başlılık ve Son Seçimler – Cumartesi Sohbetleri (11)
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=lPLTgg9MX3o.
Çok düşük katılım vardı. Yani İran 1979’dan sonraki İran seçim tarihinin en düşük katılımıydı. Aslında daha da düşük kalacaktı o katılım. Çünkü normal şartlarda bir seçim akşam saat 5’te biter, en fazla 1 saat uzatılır. Katılım fazla olursa. Akşam saat 6’ya kadar %37 bir katılım vardı. Gece saat 3’e kadar yani bir sonraki gün 19 Haziran gece saat 3’e kadar uzatıldı bu seçim.
Taşra’da özellikle mobil sandıklar kuruldu. Evlere, köylere tekrar sandıklar götürüldü. O şekilde %48’e çıkartıldı ama… Peki neden bu seçimde böyle oldu? Öresinde az bir katılım neden bu seçimde özellikler gerçekleşti? Yani bu da aslında benim cevabı anlattıklarımda gizli. Yetkisiz bir cumhurbaşkanı var. Yani biz şimdi Hasan Ruhani’yi gördük. 8 yıl boyunca İran’ı yönetti. Yürütmenin başındaydı. 2 dönem yaptı. Ondan önce Ahmet’i Necad, ki buraya bir parantez açacağım birazdan. İşte ondan önce Hatemi, ondan önce Rafsan Cani. Şöyle bir örnek vereyim. Şu anki dini lider dediğimiz Ayetullah Seyyid Ali Hamane’yi, İmam Humeyr döneminde cumhurbaşkanıydı. Seçilmiş bir cumhurbaşkanıydı. Biz o dönem ki İran’ın devriminin ilk yılları. Daha taze her şey. Devrimi olan sadakat, devrimi olan inanç yüksek.
İran-Irak savaşı var. Yani iç politikadan çok şey konuşuluyor ülkede. Devrimin kendisi ve ihracı ve savaş. Biz buna rağmen o zamanki cumhurbaşkanı olan Ayetullah Hamane’yi, İmam Humeyr ile bazı sürtüşmelerinin olduğuna şahitiz. Yani şahitiz derken bunları şimdi okuyoruz. Bazı videolar o dönemki yazışmalar gü yüzüne çıkıyor bugün. Yani sonuçta bir arabayı iki kişi kullanıyor. Kullanmaya çalışıyor. Yetki problemi doğuyor. Herkes suçu birbirinin üstüne atıyor. Şöyle bir örnek vereyim size. Geçtiğimiz yıl bu Covid 19 salgından önce İran’da bir benzin zam mı yapıldı. İran tarihinde hiç böyle bir benzin zam mı olmamıştı. Yüzde 300. Bir gecede benzin zamlandı ve sabahsı çok büyük protestolar oldu. Protestoların neticesinde resmi olarak yaklaşık 1000 küsür kişi güvenlik güçleri tarafından öldürüldü. Tabi gayri resmi rakamlar bunun daha sayının fazla olduğunu söylüyor. Şimdi hem bu benzin zamının kendisinde kararın alınmasında hem de protestolarda cumhurbaşkanı çıktı şu sözü söyledi.
Bundan benim haberim yok. Peki kimin haberi var? Yani ülkeyi yöneten Erk kim? Yürütmenin başı bu kararı almadıysa, meclis bu kararı almadıysa bu kararı kim aldı? İşte orada bir kavga başlamıştı. Yani bir benzin zam mı olsun? İki, ambargoların kadük kalması olsun. Üç, en son bu yaşadığımız Covid 19 salgını olsun.
Halk artık yani şöyle söylüyorlar bazı yorumcular onlara da katılıyorum. Bıktı diyorlar ama ben seçimlere katılmamayı şeyle yorumluyorum. Yani seçimde bir şeyin olmadığını, seçtikleri insanların bir şey yapamayacaklarını anladı diye tahmin ediyorum. Ben de çünkü uzun yıllar o halkın arasında bulundum. Şu anda takip ediyorum orayı. Benim anladığım kadarıyla böyle.
Müsaadeniz olursa bir eşimden de örnek vereyim. Eşim benim İranlı. Geçtiğimiz 4 yıl önceki seçimlerde hamile haliyle doğumuna 2 hafta kalmıştı. İstanbul konsolosluğunda o yatmaya gitti ve çok kalabalıktı konsolosluk. Orada sıra bekledik. Yani sağ olsunlar daha sonra hamile diye biraz müsaade ettiler. Aradan 4 yıl geçti. Eşimin seçim olacağından haberi dahi yoktu. Yani ben söylemesem muhtemelen haberi de olmayacaktı. Yani diasporaya da öyle bakıyorum. Çünkü İran’ın çok güçlü bir diasporası var Avrupa’da, Amerika’da, Türkiye’de, Dubai’de, Avustralya’da. Yani onlar arasında da katılım yüzde 20’leri bulmamış yani hepsini totalle topladığımız zaman. Tahran’a bakıyoruz yüzde 26 yani İran’ın başkenti 15 milyonluk bir nüfus. Tebriz’e bakıyoruz öyle yüzde 30’ların altında kalmış büyük şehirler.
Yani bıkkınlıktan ziyade ben onu şey olarak yorumluyorum. Yani kimi seçersek seçelim bir şey olmayacak. İşte bu da bu çift başlı yönetimin şeyinden kaynaklanıyor.
İlk Yorumu Siz Yapın