Eğitimde hangi noktadayız? Prof. Dr. Cemil Yücel yanıtladı
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=2rSWAjFejCg.
Hocam üniversitelerle ilgili birkaç başlığımız var. Şimdi birincisi başlığa girmedi önce. Sizde 2016 miydi son programı attığınızda? Hocam işte daha öncesi de var. Aslında ilk eğitim sizin teke tek özel diye başladığımız ilk programa biz çıkmıştık. Evet ama kaç yıl oldu? Orada pizza, fazla çok oldu. Ondan da fazla oldu zaten. Evet ilk o zaman başlamıştık. Tesadüfen de biz ilk programa katılmıştık. Sonra teke tek bilime dönüştürdük.
O dönemden bu döneme o günlerde sizin programlarda söylediğimiz her şey hemen hemen oldu. Yani o günden beri de benzer şeyleri söylüyoruz aslında. Uyardıklarınız gerçekleşti. Hemen hemen hepsi oldu yani. Şimdi de aynı şeyi söylüyoruz ve bugün de söyleyeceğimiz şeyler arasında gene bir dönüm noktasındayız. Buyrun başlayın neredeyiz? Nereden geldik, dünya nereye gidiyor, ne oluyor ve biz neden bir dönüm noktasındayız? Tabii üniversite seçim dönemi başlıyor, tercihler dönemi başlıyor şimdi. Bir dahaki haftadan itibaren ortada kılavuz yok. Daha doğrusu ön bir kılavuz var ama büyük atlas çıktı mı hocam sizin haberiniz var mı? Büyük atlas çıktı ama kılavuzun son hali bekliyoruz hala değil mi? Yani ilk defa oluyor galiba değil mi böyle bir şey? Kılıçlar yayınlandıktan sonra ilk kılavuz yayınlandı. Ben ilk defa olduğunu düşünüyorum. Çocukların önünde bir kon var. Ne yapacaklarını bilmiyorlar. Bunun önemi yani bir üretilen kapasitenin kaybedilmesi. Kamuda, kamucu anlayışta hani bir kapasite varsa bunda bir erime mi başlıyor diye bizde soru işaretleri var. Biz 2016’dan beri yaptığımız şeylerde uyarlarda o kapasitenin git gide yok olduğunu ama bir taraftan da belki de naizle hani bizim yaptığımız araştırmalarla yönetimlerde büyük değişmeler olduğunu duyarlılık hani o teki tek programlarından sonra hani insanlar hani kurbağa hikayesi vardır ya bu tencerede yavaş o yaslanan şimdi o kurbağa tek kurbağa değil hepimiz o kurbağa oldu kurbağa ya hanisine döndürecekler biz ama kime bizi kime meze yapacaklarını da bilmiyoruz yani bu kamuda dahil bunun içerisinde akademisyenler, rektörler, eğitim sisteminin bütün aktörleri altımız öyle ısıldı ki artık sıçrayacak vaktimiz yok. Mecalimiz kalmadı yani şu anda. Yani üniversite sistemi çok ciddi hasar mı aldı? Hasar aldı ve hasar almakla birlikte bazıları uyandı. Yani sizin o programlar bizim raporlardan sonra hani biz dedik ki orada uyuyan devleri uyandırırsak başımıza bela alırız ama en azından onların hoşlanmayacağını söyleyerek belki yönlerini sırtlarını döndüler öğrencilere ailelere sırtlarını biz kamu olarak akademisyenler olarak üniversite olarak öğrenmeyi terk ettik öğretmeyi terk ettik.
Bazıları bizim araştırmalardan ulaştırsak mesela böyle bu hocam derslere girme çıkma dışasında öğrencilerin hayatları çok tek düze üniversitelerde. Üniversite anlamı değişirken bizde hep ön plana çıkarılan farklı tercihler ve öncelikler öğrenciyi unutmamıza neden oldu. Hem akademisyenle olarak. Ne demek üniversitede öğrenciyi unutmak? Öğret.
Hep böyle eğer önümüze çıkarılan gerçek önceliğin, önemin sadece tabi önemsiz demiyoruz ama sadece ranking sistemlerinde boy göstermek olduğu söylenince yönetimler kendilerini buna göre ayarlamaya başladılar. Böyle olunca şimdi öğrenci derste öğreniyor mu öğrenmiyor mu hoca takip sistemi var mı aktif öğrenme var mı dersler verimli geçiyor mu? Tabi bir tane bugün açıklayacağımız takip eden geçmişten beri yaptığımız ve vurgulamaya
geçtiğimiz şeyler hala kötüye gidiyor ve iyiye gidenlerin sayısı da artıyor tuhaf. Yani bir grup büyük bir çoğunluk dibe vururken bazıları seçmece yukarı doğru gidiyor ama onlar da hep benzer aktörler. Yani bu işi gerçekten kafayı takmış. Biz öğretmek için buradayız. İşte bize emanet edilen çocukların buradaki hayat kaliteleri bize emanet ve biz bunu yaparken de severek bir akış halinde yapıyorlar.
Bazı üniversiteler takip ettiğimizde ciddi anlamda öğrenciyle birlikte angaj ediyoruz. Bu yeni bir kamu. Bunlar kamu mu özel sektör mü? İkisinde de var acaba. Ama şimdi belki Engin de oradaki istatistikleri verecek. Tamamen yönetim odaklıyız. Yönetimin eğer bir kültür. Korumsal değil ki yönetimde olan kim varsa. Yani bir yöneticiyi bir yerden bir yere alıp koyduğunuz zaman örneklerini vermemiz de sakınca yoksa daha ileride belki verebiliriz. Yani sadece bir değişiklik olmuş adam 20 sıra birden öğrenci memnuniyetle bir sene de fark etmiş. Yükarı çıkmış veya şey ama biliyoruz ki o kişi daha önce başka bir üniversitedeymiş. Tabii şimdi sermaye veya özel sektör bu kişileri takip edebiliyor. Direkt devlet üniversitesinden vakıf üniversitesine veya ben özel üniversite demeyi tercih ediyorum. Çok az sayıda vakıf üniversitesi var. Onu da belki konuşmak gerekiyor. Hani direkt de aldık meseleyi ama bir ekolojiden bahsetmek gerekiyor.
Yani bugün bizi izleyen aileler çok uzun yıllardır ilk öğretimden itibaren üniversiteye gelinceye kadar kendimize dağılıp kurbağalaştırıldık demek istiyoruz. Şimdi de yolundan tavuk kaz olma durumumuz da var. Yani bu süreçlerin içerisinde ne olacak? Talepleri aslında dışarıdan belirleniyor. Aileler olarak bizler anne baba olarak kendimiz birtakım taleplerimiz var zannediyoruz.
Halbuki bu piyasa tarafından belirleniyor. Doğrunun tercih edilebilir eğitim hakkında, üniversiteler hakkında neyin tercih edilmesi gerektiğini ayrı olarak biz keşfettik zannediyoruz ama olumsuz giden şeylerin sonuçları bize yutturulan bazı şeyler var. Bugün belki onlardan bazılarına girmek lazım. Ozan gelin bak kaybedecek vaktimiz yok hemen gelin böyle. Ne sabaha kadar buradayız. Yalva vakit kaybetmeyin. Üniversite o zaman şöyle söylemek lazım.
Yani şimdi üniversiteye öğrenci göndermek isteyen insanın önceliği nedir? Herhangi bir aile açısından ne bekliyor? Şimdi biz sürekli puanlardan bahsediyoruz. Programların çoğuna bakıyoruz. Rektörlere bakıyoruz. Sürekli bir puan. Ama o üniversitesinin içerisinde ne var? Oradaki yaşantı ne? Öğrenciler ne yaşamışlar? Tecrübeleri neler? Biz bu araştırmayı yapıyoruz. 2016’tan beri 6-7 değişik kategoriye girdik. Ve bunlar arasında öğrencilerin sözleri neler? Ve bunlar genellikle olup biteni bir bölümünü en azından bize sunuyor. Yani öğrenciden aldığımız dönütle biz akademisyen olarak bu alanda işte böyle aralanmış bir kapıdan bir görüntü görebiliyoruz belki. Ama o bile bazen yeterli oluyor. Resmin büyüğünü görmek de mümkün değil. Ama bunu açmak aralamak gerekiyor. Biz bu işe ilk başladığımızda yapabilir miyiz dedik. Ve yaptık.
Yani çoğu üniversite şu anda bu öğrencilerin seslerini biz rapor ettikçe kendilerinin vizyonunu bildiriyoruz. Hocam raporlara geçelim ne olursunuz? Nedir? Raporlara geçelim ne diyor o rapor? Tamam direkt raporlara. Tüm adamın var. Bunlar çok beni sıkıyor kusura bakmayın. Ben somut şeyler konuşmak istiyorum çünkü. Tamam hocam tüm ay ile başlayalım. Bu söylediğinizin tüm veriler farkında. He böyle bir bugün Alps’ınız bir sıradan eğitim yazarı da bunları söyler. O yüzden siz verilere geçelim. Verilerden hareket ederek o zaman tüm adamı başlayalım. Başlayalım. Tahtanın başına geçelim.
Slide 1 den itibaren Türkiye üniversite memnuniyet araştırmasının 2022 sonuçlarına doğru gelelim ve slide 1 den bana bir sopa vereceksiniz. Hayatımda ilk defa sopayla bir şey anlatacağım ama. Hocam yapacak bir şey yok. Bazen sopa lazım. Şimdi anladığım kadarıyla formatımız biraz hızlandırılmış olacak. Evet evet. Şimdi bizim üniversite memnuniyet araştırmamız 2016 yılından beri devam eden bir araştırma. Dediğimiz gibi biz katkı olarak bir sefer öğrenci öğrenci ne durumda öğrencinin memnuniyetinde durumda ve hangi alanlarda bakmamız gerekiyor. Genel bir memnuniyet sıralamamız var ama bizim baktığımız alanlar birincisi ve bizim en çok önemseliyimiz ve Türkiye’de terk edilmeye başladığını düşündüğümüz nokta eğitim öğretim deneyiminden tatminkârlık eğitim öğretimden tatminkârlık çocuğun
derse girdiği andan itibaren derse girdiği anda öğretmenin ders anlatma biçiminden akademisinin ders anlatma biçiminden ne kadar tatmin olduğu bu ders anlayıp anlamadığı derslerde kullanılan yöntemlerin kendisine uygun olup olmadığı bu anlama yüz üstünden mı hocam bunların her bir si 10 üzerinden her bir sorumuz yüz üzerinden ama genel toplama geldiğin zaman 6 boyutumuz olduğu için altı üst üzerinde yani burada genel memnuniyet puanlarına geçtiğimize biraz sonra göstereceğim üniversite adlarını
da vereceğiz orada altı yüz üzerinden düşünmek gerekiyor ancak herkesin anlaması gereken madem bizi seyredenler de bu eğitim öğretimde ya sözlüklere baksınlar orada öğrenciler dersleri ilgili neler söylüyor ya da üniversitelerde derslerle ilgili bir şey var bu bu sene için değil hani bu sene çocuğunuzu tantımlara götürdüğünüz zaman belki size bir şey veremeyebilirler ama gelecek sene üniversite öğrenci
gönderecekler gidecekleri üniversitelerden veya bugünden söyleyelim örnek derslerini göstersinler dersler nasıl anlatılıyor ders teknikleri neler çünkü burada bir şey öğrenilmediği zaman fabrika metaforuna geri dönüyorsunuz yani karta basar gibi çocuk derse giriyor öğretmen duvara ders anlatıyor hoca duvara ders anlatıyor bir etkileşim yok ve önemli bir kavram var anlaşman nasıl çeviririz bilmiyorum ama
yani gerçekten iç içi olma hocayla öğrencinin üniversitedeki etkinlikleri herkesin
etkili bir şeyler yapması gerekiyor artık.