Türk bilim insanından tarihi buluş (Teke Tek Bilim)
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=7eQb893oPDU.
Tek bir tek, tek bir tek, tek bir tek. Tek bir tek bilime hoş geldiniz. Hem bilim hem siyaset bir yerde konuşuyoruz aslında. Niye dersiniz? Çünkü yavaşlığımıza bir önemli bir gerginlik var. Her an her şey olabilir gibi görünüyor. Gerçi Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Türkiye’den uzağa gitmiş olmasını, Afrika’ya gitmiş olmasını ha demek ki savaş çıkmayacak diye yorumlayanlar da var. Rusya ile özellikle Ukrayna arasında. Ama tersini söyleyenler de var, bilemiyoruz. Programın ilk bölümünde hakiki bilim konuşacağız. Çünkü çok önemli bilim insanı konuğumuz Doçent Doktor Hande Özdinler. North Western Üniversitesi, ALS Araştırma Merkezi yöneticisi
hayatiyetini getirmiş peynir hücredirini yeniden canlandırdı. Yolundaki haberlerle Türkiye’de gündeme geldi. Bunun aslında tam olarak ne anlama geldiğince ölünün canlaması mümkün değildir bana göre. Herhalde bu başka bir şey. Bizim benim aklımın ermediği başka bir şey herhalde onu bize anlatacak. Ve bu neye yarayacak? ALS hastalığını mı iyileştirecek? AZDAH’yı mı iyileştirecek? Yeni nöronlar üretilmesini sağlayacak. Nöronların daha işe yarar hale gelmesini sağlayacak. Ne yapacak? Bütün bunları soracağız Doçent Doktor Hande Özdinler’e. Programın ilk bölümünde. İkinci bölümde ise Hakan Kılıç, savunmalar isti. Doçent Doktor Fahre Neler, İstin Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Doktor Merve Selen, Ankara Yıldırım Bez Üniversitesi Öğretim Üyesi ile, Ukrayna ile Rusya’da gerginliği ve bunun cephedeki karşılığını, seçik karşılığını konuşacağız.
Ama önce hakiki bilim ve Doçent Doktor Hande Özdinler Amerika’dan konuğumuz. Keşke burada olsaydı. İki saat sonra konuşmayı çok isterdim ama Skype ile karşı karşılıyız. Hocam hoş geldiniz. Hoş bulduk merhaba duyabiliyor musunuz? Gayet iyi duyuyorum. Loud and clear dedikleri türden sizinle karşıda konuşabilmek bizim için gerçekten çok büyük onur. Çünkü şu anda dünyadaki en önemli bilim insanlarından biri olarak sayılıyorsunuz.
Biz de bundan gurur diyoruz bir yurttaşımız olmanız nedeniyle tabii görünüşsün yurttaşlarımız bu başarılarını kendi üniversitelerimize elde edebilsin ama her zaman bu ne yazık ki mümkün değil. Buna da şükrediyoruz. Belki ileride sizi burada da görmek mümkün olur. Hemen başlayayım sormaya. Şimdi Ölümey hücredini yeniden canlandırdı diye bir şey okudum. Tabii bu eğer Hz. İsa değilseniz pek mümkün görünmüyor dünyada ama bu takipçilerin bir şey olduğunu tam olarak nedir? Ölümey hücredini yeniden canlandırmak nedir? Ve ailesi nasıl bir hastalık ki bu o hastalığın tedavisinde ve diğer nörojik hastalığın tedavisinde önemli bir adım olarak bize ışık tutsun. Çok teşekkür ediyorum. Öncelikle davet ettiğiniz için ve evet beyinde ölen motor nöronları çok önemli ailesi hastaları için. Çünkü biliyorsunuz ki hareket beyinde başlıyor. Eğer beyindeki bu motor nöronları ölürse onlar bir dejenerasyon gösterirse ailesi hastaları hareket yeteneklerini yutkunma yeteneklerini kaybediyorlar ve kendi vücutları içinde hapsoluyorlar. Dolayısıyla bu beyindeki motor nöronları gerçekten ailesi ailesi hastalığı için çok büyük önem önem taşıyor. Şimdi bu nöronları dünyada ilk flörasan yöntemiyle aydınlatan grup biz olduk.
Evet ve bunu yaptıktan sonra eee İnternet İnnovasyon dergisi bizi o senenin en iyi bilim buluşu yapan on laptan birisi seçti. Bu galiba yedi sekiz sene oldu değil mi? Bu yeni değil. 2016 yılında oldu. Beş altı sene oldu ve daha sonradan da biz bunları artık görünür kıldığımız için bu hücreleri bütün beyinden teker teker teker teker topladık ve bu hücrelerin neden
sebeplerini moleküler ve genetik seviyede sorduk. Bunu da nasıl yaptık? Gen ekspresyonlarına baktık. Proteinlerine lipidlerine, metamolektülen her birilerine uzun bir süre içinde baktık ve ölüm sebeplerini bulduk. Şimdi bu çok önemli bir şey çünkü bir şeyin neden öldüğünü bulabilirseniz o zaman onun ölümünü eee sebeplerini yok ederek onu tekrar hayata katabilirsiniz. Biz bu motor nöronların mitokondrileri bozuk olduğu için proteinleri içlerinde
ve böyle toparlak toparlak kaldığı için eee şey eşyaları taşıyamadıkları için hücre içinde bu mekanizmalarla öldüklerini bulduk. Daha sonradan da dünyaca ümlü bilim adamı Dr. Silverman’la ortak bir proje geliştirerek bu en yunan kimyasal maddesinin mekanizma olarak işte bu ölüm mekanizmalarını yok ettiğini bu ölüm mekanizmalarını çözüm bulduğunu fark ettik ve bu en yunan kimyasalıyla da beyinde ölen motor nöronları tam o ölme kararını verdikleri anda uygulamaya başladığımız zaman tekrar hayata çevirdik ve onlar 60 günlük bir eee süreç sonrasında canlı ve sağlıklı hücreler gibi eee gözükmeye ve onlar gibi davranmaya başladılar.
Bu çok güzel bir şey çünkü bir eee devam eden bir dejenasyonu durdurabileceğimizi ve onu geri getirebileceğimizi hücre bazında eee göstermiş olduk. Şimdi insan hücreleriyle bizim hayvan modellerinde çalıştığımız hücreler birebir eşitlik gösteriyor. Dolayısıyla biz bunu eğer hayvan hücrelerindeki motor nöronlarda yapabiliyorsak insan hücrelerindeki motor nöronlarda yapabiliriz ve bunu biz yaptığımız zamanda hastalarda eee bir eee ilacı almakla beraber iyileşme görebileceklerini tahmin ediyoruz. Bunun için de çok heyecanlıyız. Onun için de bir an önce klinik çalışmalara geçmek istiyoruz. Eee çalışmalarımız bu yönde ilerliyor. Siz henüz daha bu eee en u dokuz isimli eee maddeyi insanların üstüne henüz daha denemediniz galiba hanım kaderle. Evet doğru.
Şimdi eee bir ilacın bir bir ilacın çıkabilmesi için hastalara ulaşılması bilmesi için bir evre var. Bu evrenin ilk bölümü eee bilimsel bölümü yani eee deneyler yapacaksınız buluşlar bulacaksınız ve eee elinizde bir eee buluş olacak. Sonra bunun toksik olmadığını ispatlayacaksınız ve daha sonra faz bir, faz iki ve faz üç seviyelerinden geçerek klinik çalışmalardan geçerek hastalar açılacaksınız. Şimdi şunu söylemek istiyorum ki dünya değişiyor. FDA’de değişiyor. Klinik çalışmalar da değişiyor ve önümüzde çok önemli eee bir süreç var ve bu süreç içinde eee dünyadaki bütün alS merkezleri birleşiyorlar ve ortak klinik çalışmalar yapmaya başlıyorlar. Bizim amacımız bu en yunaynı bu ortak eee klinik çalışmalarının platform içerisindedikleri klinik çalışmalarının içine sokmak.
Ama şu anda zaten hali hazırda altı tane başka çalışma da bu klinik çalışmanın içinde. Şimdi eee Türkiye’de maalesef bir alS merkezi olmadığı için eee yapılan klinik çalışmalar Türkiye’ye yansımıyor ve bu bizim için hani Türkiye’de dediğiniz bilim eee çok önemsenmiyor ama bence bilimin önemsenmesinin zamanı geldi de geçiyor bile çünkü covid sürecinde de anladık ki bilim aslında hem politikaya yön veriyor hem de ekonomiye yön veriyor. Bakın evet bakın gördüğünüz bir tane virüs çıktı hepimiz evimizde kaldık aylarca iş yerleri kapandı ülkeler kapandı nasıl bir süreçten geçtik yani aslında biyoloji hastalıklar virüsler bunları düzgün bir şekilde kontrol edebilir ve gelişimi eee
iyi bir şekilde yönetebilirsek Türkiye’nin ekonomisi de aslında bundan faydalanacak. Yani eee bilimi böyle hani ekstradan bir şeymiş eee hobiymiş gibi değil. Bilimi aslında ülkelerin gelişmesi için ülkelerin ekonomisi için önemli bir şeymiş gibi algılarsak hocam bilim zenginlik bir numaralı zenginlik kaynağı sadece biontekin bulmuş olduğu aşığından elde ettiği gelir Türkiye’nin toplam ihracatına hemen hemen
eşdeğer bir tane aşıyla elde ettiği gelir bizim binlerce gömlek milyonlarca tişört bilmem işte o bu şu buradan elde ettiğimiz gelirden daha fazla düşünün. Evet evet. Katmada evde kbistimistim yüksek. Aynen öyle şimdi mesela önümüzde bizim çok önemli bir süreç var ve bu süreci eğer çok iyi değerlendirebilirsek Türkiye’de de bir als klinik merkezi kurulursa ve dünya
ile entegre olursa Türkiye’de alese ilaçlarına ulaşırsa ve hastalar buna bir an önce ulaşırsa dünya’nın içinde Türkiye’nin burada yöri çok önemli olacak ve ileride bu ilaçlar çıktığında ki inanın bana bir beş on sene içinde nörodejinit izizin ilaçları arka arkaya çıkacak ve bu ilaçları Türkiye bir müşteri olarak değil o ortak çalışmanın
bir ortağı yani o büyük projenin bir ortağı gibi paydaş olacak kesinlikle bir paydaş olacak ve bu paydaş olmanın katkıları ülke için çok büyük bir şey ve bizim amacımız burada bir ağ örmek ve bu diyelim ki bir tren tren ağ bu ağdan ilk defa alese hastalığı geçebilir tren olarak daha sonra parkinson geçebilir alzheimer geçebilir ve ulaş yaptığımız bu ağ ille de bir yönde değil diğer yönde de olabilir mesela Türkiye’de ilaç ürettiği zaman yurtdışındaki paydaşlarına da bu ilacın bir an önce klinikten geçmesi için onlarla ortaklaşı yapabilir ortaklaşı çalışma yapabilir bu süreci çok iyi değerlendirmemiz gerekiyor çünkü bu birliktelikler kurulup bu paydaşlıklar kurulduktan sonra Türkiye’nin tekrar bu işe dahil olması ancak işte aynı Türkiye’nin Avrupa topluluğuna dahil olması gibi hani
olamayacak bir şey olacak. Halbuki bunu bunu bu zaman bir an önce yapılması gereken bir alese çalışma grubu oluşturmak Türkiye’de yani evet ve bunu aslında yapan alese derneği özellikle bunu eee senelerden beri uğraşıyorlar. İsmail Gökçek, Alper Kaya eee daha önce eee Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı’yla ortak bir çalıştığa yapmışlar. İlk çalışmalara başlamışlar ve Türkiye’de de çok güzel çalışan eee tıp fakültesi tıp fakülteleri üniversite hastaneleri konuların uzmanı doktorlar aslında her şey var yani. Faydası ile var. Türkçe’de bir evet Türkçe’de hani bir şarkı var hani un var şeker var o var bu var hani helva yapsama gibilerinden aslında her şey var. Sonuçta bunların her birini toparlayıp uygun bir şekilde eee Avrupa’yla ve Dünya’yla entegre edip Türk halkına da Türk hastalara da ilacı bir an önce ulaştırmamız gerekiyor. Çünkü onlar bunu fazlasıyla hak ediyorlar.
Peki hocam şimdi başka bir şey daha merak ediyorum şimdi bu Alzheimer’ın tedavisi açısından son derece umut verici yani Alzheimer zaten genetik olarak tespit edilebildiği için eğer bir kişi Alzheimer riski var ise hastalığın başladığı anı veren bu ilacı kullanmasıyla beraber hastalığı durdurmak mümkün ilerlemesine gelmek mümkün olacak diye eee bir elimizde eee lavabotuar verileri var. Bu verilerin şimdi klinik verilerle ve faz 1 faz 2 faz 3 çalışmalarıyla desteklenmesi ve onaylanması gerekiyor.
Peki benzer şekilde beyin nöronlardan kaynaklanan sorunlardan ötürü oluşan Parkinson hastalığı var ve Alzheimer var ve Demans var. Aradaki farkı ben tam olarak bilmesem bile. Evet. Nedir? Bu bu bu ilaç bu NU9 isimli kimyasal bu hastalıkların tedavisinde bir umut ışığı
yakıyor mu eee alsenin nöronlar üzerinde yaptığı eee tahribat ya da nöron tahribatının sebep olduğu alsenin mekanizmasıyla eee Alzheimer’ın ve Parkinson mekanizmada benzer mi? Benzer şekilde burada da çözüme gidilebilir mi? Çok güzel bir soru sordunuz. Çok güzel. Şimdi bakın eee FDA bu Amerika’daki ilaçları onaylayan eee merkez daha önce hastalıkları
hep klinik eee klinik göstergeleri göre ayırmıştı. Mesela Alzheimer hastalığı işte hafıza bozukluğu Parkinson hastalığı titreme işte ailesi hastalığı motor nöron hastalığı hareketsizlik bu şekilde ve bu hastaları hep birbirinden farklı eee tek başına bir entiti yani tek başına bir şey gibi düşünüyordu tamam mı? Ve biz şu anda anladık ki bu hastaların aslında altta yatan mekanizmalarında son derece ortak yönler var.
Ama olarak paylaştıkları eee patolojiler var. Mesela mitokondri bozukluğu, proteinlerin birbirleriyle egregasyonu işte eksaltotoksistiti gibi. O zaman ilaçları biz mekanizmaya uygun bulduğumuz zaman bu mekanizma yüzünden başka hastalıkları geliştiren hastalara da o ilaçlar etkili olacaktır. Şimdi bakın FDA tabii 1900’ün başında kurulmuş bir organizasyon ve o zaman kurulduğu zaman da 100 sene önceki dili kullanmış. Çünkü o zaman eee ALS, Alzheimer, Parkinson hastaları klinik olarak nasıl bulunmuşsa o dili kullanmış. Ama biz 100 sene içinde hücre biyolojisinde o kadar çok ilerledik ki RNA-seqler, proteomik, lipidomik, metabolomik bütün bu bilgilerle artık biz hastalıkların aslında bir ağacın farklı farklı dalları olduğunu ve ortak birçok yönleri olduğunun eee bilincine
vardı. Dolayısıyla FDA de artık dilini değiştiriyor ve diyor ki mesela bazı hastalıklar için faz 3’e bile gerek olmayabilir. Eğer faz 1, faz 2’yi geçerse yani toksik değilse, efficace’si varsa o zaman doktor ve merkez yoluyla ilaç şirketinden ilacı alabilir diyor. Şimdi bu bir ALS merkezi kurulması önemini bin kat daha artırıyor.
Dolayısıyla eğer böyle bir merkez olmazsa Türk hastalarının bu hastalık ilaçlara ulaşması o kadar uzun süre alacak ki. Halbuki böyle bir merkezde olsak hem faz 1, faz 2’ye direkt girecekler ve iyileşme gösteren hastalar da daha sonra bu expanded access dediğimiz geliştirilmiş eee access programıyla. Evet erişim programıyla tekrar alabilecekler eee ilaçları ve bu Türkiye için de kazan,
yani müthiş bir kazanç olacak çünkü o paydaşın da içinde olmuş olacak. Biz bunu yapmaya çalışıyoruz ve herkesin de bizi desteklemesini rica ediyoruz. Hocam şunu şunu şunu söyleyeyim. Mesela şu anda bile bana yüzlerce mail geliyor. Biz denek gruplarına katılmak istiyoruz diye ancak Türkiye’de bir alzeheimer’la ilgili böyle bir çalışma grubu olmadığı için Türk hastalığın Türkiye’de denek olarak dahi bu çalışmaya katılması mümkün değil anladım kadere ve bunların aslında bir basın grubu oluşturup böyle bir eee merkez kurulmasını sağlaması gerekiyor herhalde. Evet alzeheimer için değil aynı zamanda biz şimdi eee bir alese klinik pardon alese özür dileriz. Ve dedik olsun önemli eee ve alese hastaları için öyle bir klinik kurulması eee gerçekten çok önemli çünkü şu haliyle hiçbir hasta çalışmaya katılanmıyor. Ama böyle bir eee klinik kurulduğu anda eee Türkiye’de eee zannediyorum 40 bin 50 bin alese hastası var ve inanın ki şu anda bizi televizyonlarında heyecanla seyrediyorlar çünkü onlar da artık eee nefes almakta dahi zorlanıyorlar ve umutsuzluk içindeler terk edilmiş hissediyorlar kendilerini eee bir an önce onlara yardım etmeleri etmek ve onların hayatlarını eee daha iyiye götürmemiz gerekiyor. Peki hocam şimdi bir şey daha merak ediyorum bak dizi çok da almak istiyorum ama şimdi
eee siz motor nöronları ara motor nöronların ölmesini engelleyecek bir mekanizma üstünde eee bir kimyasal üzerine çalışıyorsunuz. Bu kimyasal alan motor nöronlar ölmeler. Şimdi motor nöronlar içerisinde işte aksonlar var onlar var pek çok ayrı ayrı parçalar var eee bunların tamamını mı eee koruyor bu eee n-o-9 ya da n-u-9 dediğiniz eee kimyasal yoksa eee bunların her bir için ayrı bir şey bir gerek yoksa toptan bir koruma mı gerçekleştiriyor bunlara?
Eee şimdi eğer beynindeki öyle motor nöronları düşünürsek toptan bir iyileştirme gerçekleştiriyor. Şimdi n-u-9’nin yaptığı dört önemli şey var bir mitokondriyi düzeltiyor bu çok önemli bir şey. Çok önemli. Hücre daha çok ATP daha çok enerji yapıyor. Ea endoplasm kritikulumu düzeltiyor o ER stresin yok olmasını ve proteinlerin güzel yapılmasını sağlıyor. Sonra hücre duvarlarını güzelleştiriyor hücre sağlam oluyor. Ondan sonradan da proteinler böyle birbirlerine topak gibi olmuşlar onları çözüyor. Dolayısıyla hücrenin stres yaratan ve hücreyi degenerasyona sevk eden dört ana sebebi ortadan kaldırıyor. Öyle olunca motor nöron böyle bir oh diyor rahatladım diyor neymiş benim bu çektiğim diyor ve tekrar hayata geri dönüyor işte o hayata geri dönmesinin eee sebebiyle ve o motor nöron sürküti dediğimiz şey yani beyninden omur ile olan mekakalinizma çalışmaya başlıyor. O çalışmaya başladıktan sonradan da hastalarını zannediyorum ki geriye dönüş sağlayabileceğiz. Elleri, kolları, yutkunmaları yavaş yavaş yavaş yavaş yavaş açılmaya başlayacak. Bu ilacı olabildiğince erken sapra da vermemiz gerekiyor. Henüz daha motor nöronlar ölmeden henüz daha onlar ee hayata tutunmaya çabası
olabildiğinde eken dolayısıyla biz çok umutluyuz. Biz eee bu eee toksik çalışmaya geçirdikten sonra eee çok umutluyuz ama sadece bizim ilaç olarak düşünmeyin lütfen. Dünyada şu anda bizim gruptan başka yüzlerce grup aleseye çözüm bulmak için çok hararetli bir şekilde çalışıyor kesinlikle ve Türkiye eğer böyle bir çalışmanın içine entegre olursa mesela Eminix var.
Eminix çalışması, nöron çalışması, ee masitinib çalışması, bunlar hep faz üçteki olan çalışmalar. Ben eminim ki Türk hastalarının bir kısmı da bu ilaçlardan faydalanacak ve iyileşme gösterecekler. Yani bir insanı iyileştirirsek ne mutlu bize ve zannediyorum ki biz binlerce insanı iyileştirebileceğiz. Peki hocam eee inşallah bir İstanbul’a gelirse ben burada ağırlamak istiyorum. Böyle uzaktan eee iyi olmuyor yani bu bilim konuşmak eee aşka benziyor.
Biraz uzaktan çok verimli olmuyor eee ne yazık ki. Ama şunu merak ediyorum şimdi bu bahsettiğiniz eee hastalıklarının tamamı mitokondri bağlantılı eee sinir sisteminde oluşan harabiyetler aslında. Fakat bir anda da biliyoruz ki yine sinir sisteminde eee mekanik hasarlardan oluşan bir takım şeyler de var işte.
Bazı eee felçler eee organlara eee sinirlerin ulaşamamasıyla bile bu organlarda medene gelen yeteneklikler, motor nöronlarda özellikle eee bunlar içinde bir umut veriyor mu yoksa o bambaşka bir konu mu? Siz çok güzel sorular soruyorsunuz. Şimdi özellikle bu spinal cord injury dediğimiz omurilik zedelenmelerinde biliyorsunuz ki hastalar felç oluyorlar değil mi? Evet. Hepsinde artık tamamen felç oluyorlar. İşte onların o felçlerinin uzun vadede sürekli kalmasının sebeplerinden bir tanesinde bu beyindeki üst motor nöronlarının dejenerasyonu. O önce akson dejenerasyonuyla başlıyor sonra hücre vücudunda o nöronlar artık diyorlar ki ben eee omurilikle bağlantımı kaybettim. Yavaş yavaş yavaş yavaş yavaş dejenerasyon gösteriyorlar. Şimdi bizim bu konuda da bir çalışmamız var ve zannediyorum ki en yunayn dediğimiz
veya n-o-9 dediğimiz madde bunlara da etkili olacak çünkü her ne kadar dejenerasyonda ve hasarda ölüm sebepleri en başta farklı gibi gözükse uzun vadede problemler benziyor. Dolayısıyla onlara yapacağımız çalışmada da hem beyinden mesela beyine en yunayn vermek aynı zamanda da omuriliğe o hasarı yok edecek nanopartiklarla destek sağlayıp akson büyümesine eee önem vermek. Yani anladım ki siz bu sinir eee hastalıklarında eee veya sinir hücre kaybında görünen kullan ya da kaybet diye tanımlanan mekanizmayı aslında durdurabileceğiniz gibi bir izleme kapıldı. Kesinlikle şimdi o dediğiniz doğru yani kullan veya kaybet bizim her zaman derslerde de öğrencilerimiz anlattığımız bir şey eğer nöronlar birbirleriyle iletişim içinde değillerse o nöronlar dejenerasyon gösteriyor. Biz o nöronları işte o eee makinazman içine sokarak aslında onları biraz da canlı katmış oluyoruz. İşte bunu yapabildiği için en yunayn eee daha etkili bir eee iyileşme gösterebileceğimiz düşünüyorum. Peki hocam bu aynı zamanda eee yaşlılığa bağlı eee beyindeki bir takım arazları
açıklamakta eee beyin ölümü dediğimiz şeyin ya da eee işte dediğim yaşla ilgili olarak beynindeki esnekliğin, beynindeki o kullanım kolaylığının yavaş yavaş azalmasını ortadan kaldıracak bir tedaviyi de herhalde beraberinde o zaman çok rahat da getirir bu. Yani biz yaşlandığımızda da nispeten daha genç bir beyne sahip olabileceğiz gibi hissettim. Bu da bana umut verdi. Evet evet şimdi kesinlikle bana da umut veriyor. Şimdi şöyle bir şey söyleyeceğim.
Neuronların aslında birbirilerinin iletişimi sağlayan yerlerindeki onları biz spanlıyoruz ve küçük küçük nokta yerler onlar hep birbirileriyle iletişimi o noktalardan sağlıyorlar ve biz ihtiyarladıkça o nokta azalıyor. Ve dolayısıyla nöronlar daha azalttık oluyorlar daha böyle bir hantal oluyorlar. Ama biz gördük ki mesela bu en yunayn da o küçük küçük noktaların sayılarında da artış oluyor.
Onlar da birazcık böyle işte hani dedim ya hücünün duvarları sağlamlaşıyor diye özellikle uzun bir apical dendrite dediğimiz bir yeri var. Bütün o bağlantıların sağlandığı yer o çok güzel oluyor. O çok böyle gencecikmiş gibi kalıyor. Hiç böyle içinde boşluklar kalmıyor. Bütün noktalar orada oluyor ve biz onun için nöronlar bunu alan nöronların daha
aktif olacağını daha güzel entegre olacağını ve iyileşmenin de daha efektif olacağını düşünüyoruz. Onun için çok heyecanlıyız bu toksik olma hocam. Allah ben de heyecanlıyım. Bu buluşsayası ben bir 30 sene daha televizyonda program yapabilirim diye hissediyorum birden bire. Ben de gelirim tekrar çok sevdiririm. Bu atınız bana şeyi hatırlattı. Lucy diye film var. Seyrettiniz mi? Evet, Lucy’yi seyretmiştim. Ben de Lucy gibi olabiliriz yani. Hocam çok teşekkür ediyorum. Şimdi bunun için de Türkiye’deki bu alesler kurulması için gerçekten çok önemli ve ben alesler derneğinin bütün çabalarına çok teşekkür ediyorum. Umarım bir günde onlarla beraber bir program yaparız ve ben bu bağlamda Türkiye’deki alese araştırması yapan hocalarımızla merkezlerle üniversitelerle birebir teke tek bende birkaç programlar yapmak onlarla tanışma fırsatı gördüm ve inanın ki Türkiye’de ne cevherler var ne kadar güzel hocam Türkiye’de muazzam cevher var. Biz sadece cevheri çıkarmayı bilmiyoruz. Evet müthiş güzel bir cevher var. Çok güzel bilim insanları var. Çok iyi üniversiteler var. O kadar mutluyum ki anlatamam. Şimdi yapacağımız şey bunları birleştirmek ve bunu dünyayla entegre etmek ki alese hastaları bir an önce ilaca kavuşsun ve bu yaptığımız şeylerden daha sonrasında alzheimer ve parkinson hastalarına da umarım umut olabiliriz ve dünya Türkiye’de dünyada gereken yerini bilim konusunda özellikle buluşur. Hocam ben merak etmeyin sizden bunları öğrendikten sonra şimdi bundan böyle sağlık bakanının ve sağlık bakanının başına bela olurum yani iş oldu yani bundan sonra bu dernek mernek neyse işte çalışma grubu bunun kurulması için ben kendimi atacağım ortaya. Yeter ki Türkiye’ye bir bilim kırıntısı gelsin sizin kırıntınızdan bizde burada
faydalanabilirim Türkiye’de hastalar da faydalansınlar ama Türkiye’ye gelince muhakkak bekliyorum. Sağlık bakanı aslında bizi destekliyor kendilerine çok teşekkür ederim. Aynı zamanda beni Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı sayın Mustafa Şenkut aradı. Kendisine de çok teşekkür ediyorum. Son derece ince düşünceli kibar ve bu araması gerçekten çok önemli çünkü Türkiye Büyük Millet Meclisi bir parti bir politika değil bütün milleti temsil ettiği için ve bu
da halk sağlığını ilgilendiren politikalar üstü bir konu olduğu için ve Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin başkanından bir arama olması ve destek almamız gerçekten çok önemli. Kendisine buradan ayrıca teşekkür ediyorum. Sağ ol hocam inşallah bu arabalar sonuçsuz kalmaz sonuç veren aramalar olur dediği gibi Türkiye’ye gelinize sizi mutlaka bekliyorum bu yurt dışında yaşayan bilim insanlarımızın
gerçekten hastasıyım yani anormal iyi işler yapıyorsunuz gurur duyuyoruz keşke onları burada yapacağınız zamanlarda olsak sağ olun var olun iyi ki varsınız gurur duyduk hocam sağ olun İstanbul’a görüşmek üzere. Ne zaman İstanbul’a ne zaman seyahat ver yakın zamanda? Şimdi hastalara şunu söz verdim biz bu ilacı bulup fazlalara geçtiğimizde geleceğiz kutlamaya beraber yapacağız kutlamaya geliyorum. Tahminen tarih böyle 3 aşağı 5 yukarı. Alacağımız desteğe de bağlı tabii ki ama eee fazlalara önümüzdeki sene gireceğiz ve eğer bu hale sekliniği olursa da zannediyorum fazlalara Türkiye’de hale sekliniği hastalara da entegre etmiş olacağız. İnşallah hocam o zaman demek ki yakın zamanda görüşemiyoruz. Tekrar bir skype ansı yaparız. Belki sağ olun var olun. Derce kısa bir ara vereceğim sonra bu kadar heyecan verici olmayan tam aksine iç karartıcı bir konuyla karşınızda olacağız.
Bir savaş gerekesi var. NATO, Rusya, Rusya, Ukrayna dengeler nasıl eee bu işin stajisi nasıl gelişiyor bir
savaş çıkarsa ne olur çıkar mı çıkmaz mı bunları konuşacağız az sonra.