Kadınlarla Aynı Hizada Namaz Kılmak Erkeklerin Namazını Bozar mı? – Abdülhamid Türkeri Hoca Efendi
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=JuL1UrpmM3g.
Kadınlarla aynı hizada namaz kılmak erkeklerin namazını hangi durumda bozar? Hanefi mezhebine göre Allah Resulü hadisi şeriflerinde Allah Teala onları tehir ettiğinden dolayı sizde namazda kadınları saf olarak tehir edin buyurduğundan dolayı mükellef olan erkekler ve namaz kılacak olan mükellef erkeklerin saflar arasında dizaynı sağlamak yükümlülükleri vardır.
Bundan dolayı şayet kadınlardan bir kadın ile cemaat içerisinde erkekler aynı hizada bulunacak olurlar ise hanefi mezhebine göre aynı hizada bulunmaları durumunda erkeğin namazı bozulur, kadının namazı bozulmaz. Kadının namazının bozulmamasının sebebi efendimizin bu vazifeyi erkeklere vermesidir. Yani dizaynı, sıralamayı sağlamakla yükümlü olan taraf erkeklerdir. Erkekler olduğundan dolayı erkeğin namazı bozulacaktır.
Şimdi bu şekilde kadınlarla aynı hizada durulduğu zamanda namazın bozulması için hanefi mezhebi kaynakları birtakım şartlar zikretmektedirler. O şartlar olmaması durumunda hizalama namazı bozmamaktadır. Birinci olarak kitaplarımızda hizalamanın namazı bozabilmesi için imamın kadınların niyet etmesi gerektiği zikredilmektedir.
Bundan dolayı imam ve cemaat ile kadınların namazının müşterek olması gerekir. Namazlarının müşterek olması gerektiğinden dolayı aynı cemaatte bulunmamalarından dolayı kadın ile erkek aynı şekilde hizalansalar da kadının erkeğin namazını bozma gibi bir durum söz konusu değildir. Çünkü müşterek namazda değillerdir. İmam efendinin niyet etmediğinden dolayı kadın cemaate girmiş olmayacaktır.
Bundan dolayı evlerde olduğu gibi karı koca ikisi nafile namaz kılıyor. Kadın erkeğin önünde, kadın erkeğin direkt yanında. Bunlarla bu şekilde namaz kılmak namazı bozmayacaktır. Namazı hangi durumda bozacaktır? İkisi de aynı imama uyup, ikisi de aynı imama uydukları zaman müşterek namazda kıldıklarında birbirlerini hizaladıkları durumda olacaktır.
İkisi aynı farz namazı kılma durumları olmayıp, yani aynı imama uyma durumları olmayıp da, ikisi farklı namaz kılıyorsa, ikisi farz kılıyor ama cemaat yapmamışlar. İkisi nafile kılıyorlar cemaat yapmamışlar. Böyle bir durum yok ise, yani namazları bir değil ise bu durumda erkeğin namazı bozulmayacaktır. Çünkü o kendi ölenin farzını kılıyor, bu kendi ölenin farzını kılıyordur.
Veya o ölenin sünnetini kılıyor, bu ölenin sünnetini kılıyor. Aynı cemaate, aynı imama uymamışlardır. Namazları bir olmamıştır. İkinci olarak, muhazatın yani hizalamanın namazı bozması için bir rüküm miktarı sürmesi gerekir. Rüküm miktarından kısa bir sürede erkek öne geçecek olursa namazın bozulma durum söz konusu olmaz. Üçüncü olarak namazın cenaze gibi namaz olmayıp, rükûlu ve secdeli bir namaz olması gerekir. Bu da normal beş vakit namaz veya teravih namazı gibi namazlarda olur. Bundan dolayı cenaze namazında hizalama namazı bozmaz. Dördüncü olarak, hizalamanın namazı bozabilmesi için kadın ile erkek arasında zira miktarınca, yani takriben 45-50 santim arasında bir perde olmayacak. En az. Eğer bundan bu veya daha fazlası bir perde olacak olursa, arada bir engel olacak olur ise, hizalama olsa da orası farklı bir meclis değerlendirildi, farklı bir saf değerlendirildi. Dolayı namaz bozulmayacaktır. Aradaki perde, o aradaki hain zira miktarı 46 santim olmayıp da, eğer bir boşluk olacak olur ise, fetevâhîn diye bu durumda da namaza mâni olmayacağından bahsetmektedir. Yani kadınlarla hizalama olduğu zaman da, şayet 46 santim bir hain varsa namaza zarar vermez. İkinci olarak, hayır olmayıp da arada bir kişinin namaz kılacağı bir boşluk var ise, bu durumda da namaza mâni olma durumu olmaz. Son olarak ve kitaplarımızda, kısaca bahsedilip de buna dair tafsilat bulamadığımız konuların en önemlisi, aslında ve bu muhazat meselesindeki hükmü tespit edememize en önemli olan konu da şudur. Hizalama, mutlak surette kadının herhangi bir uzvunu hizalamak mı yoksa ayakların hizalanması mıdır?
Bu konuda fukanî bir ihtilâfı vardır. Kadı kandan gelen nakilden dolayı damat sahibi şeyh hizade kadının herhangi bir uzvunu hizalayacak olursa namaz bozulur demektedir. Bundan dolayı söz gelimi diyelim, ben namaz kıldığım zamanda gerek imam olayım, gerek cemaati olayım, kadının diyelim dizleri bile arka taraftan benim ayaklarımı hizaladığı zamanda namazın bozulma durumu söz konusu olacaktır. Yani diyelim erkek önde, kadın arkadan geldi, kadın teşehütte oturduğu zaman da kadının dizleri
veya ayakları, baldırları diyelim erkeği hizaladı bu durumda namazın bozulma durumu söz konusu olacaktır. Ancak mezhepte asıl olan görüşe göre ve fetva verilen görüşe göre ki İbn-i Hüseyin Bahru Ruhayyık’ta zikreder ve İbn-i Abidin de Bahir Haşes’inde bunun asıl görüşü olduğunu nakletmektedir. Hizalama da asıl olan konu kadının ayaklarının hizalanmasıdır. Yani erkeğin namazının bozulabilmesi için erkeğin kadının ayaklarından bir yerini hizalaması gerekir. Yani az önceki misalde erkek önde, kadın arkada, kadının diyelim teşehütte olduğu gibi veya rukû ve secde de olduğu gibi birtakım bozulmaları erkeğe hizaladı. Bu namazı bozmayacaktır. Çünkü niye?
Kadın iki ayakta, iki adım da olsa, bir adım da olsa geride olduğu zaman da kadının ayaklarının erkeğin herhangi bir uzvuna karşı hizalama durumu söz konusu değildir. Mezhebimizde asıl olan görüş de budur. Yani hizalamadan kast edilen kadının ayak hizasında erkeğin bulunmasıdır. Yoksa rukûda veya secde de veya teşehütte kadının herhangi bir uzvunun erken herhangi bir uzvunda hizalanması değildir.
Buna göre, bu hizalama zarar vermediğine göre ve asıl olan görüş bu olduğuna göre, söz gelimi diyelim, karı koca aynı evde namaz kılıyorlarken bu durumda erkek önde durup kadın erkekten iki adım, üç adım yani iki ayak dediğimi şu kadar 15-20 santim ayak itibariyle geri durduğu zaman da namazın bozulma durumu söz konusu olmaz. Çünkü hizalama olmamıştır. Zira hizalamada itibar nereyedir? Ayağıdır.
Ayağı olduğundan dolayı hizalama burada olmadı. Sadece el ve ayak gibi sahir uzullarda oldu veya dizde oldu. Buradaki hizalama da sahih olan görüşe göre namazı bozmayacaktır.
Altyazı M.K.