İdrarını Tutamayan Hastanın Abdesti ve Temizliği Nasıl Olmalıdır? – Abdülhamid Türkeri Hoca Efendi
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=A1ZR7Mhabug.
İdrarını tutamayan hastaların her namaz vakti için temizlenip yeniden bezlenmesi gerekir mi? Kıymetli dinleyenlerimiz bu konu özellikle hastanede belli bir ağır ameliyat geçiren kardeşlerimiz için veya evinde uzun süre yatalak olan hastalarımız için çoksa sorulan konulardandır.
Sözgelimi diyelim kişi yaşlı artık hastalarında kontrol yok namaz kılması durumunda namaz kılacağı vakitte daha önceki vakitlerden kalma altı bezleniyor veya yatağında bir takım idrarlar bir takım şeyler olma ihtimali var. Yaşlı insan çünkü.
Bu durumda bu kişinin namazının sayı olabilmesi için her vakit onun bezinin veya altının üstünün temizlenmesi gerekir mi? Yoksa bu kişi için artık bu özür özür olmasından dolayı da bunu yapamamı yapamıyor. Bundan dolayı bu konuda bu af mıdır? Eee ve bunun dolayısıyla da namazına mani olmuyor mudur? Şimdi konuyla alakalı kaynaklarımıza baktığımızda kaynaklarımıza farklı iki tane rivayet gelmektedir.
Rivayetlerin birine göre ki zahir rivayeye göre imam Muhammed hazretleri özürlü olan kişinin özrünün abdesti bozmama hususunda olduğunu üzerinde necaset bulunma ihtimali itibı hususunda normal bir birey gibi olduğunu ve dolayısıyla üzerini temizlemesi gerektiğini söyler.
Yani kişinin diyelim idrarı prostat hassası olanlarda düşünelim veya sonunda takılan hastaları düşünelim veya yaşlı olup da altını değiştirme gücü yok, takatı yok bu yönle oraya lavaboya gidip gelme durumu yok ve devamlı idrarını kaçılıyor. Bunları düşünelim veya kişi ameliyat oldu ameliyat olduktan sonra devamlı bir sızıntısı var uzun süre bu yavaş yavaş yavaş yavaş sızılacak veya bu burundan ameliyat olan kardeşlerimizde de oluyor.
Günlerce oradan belli bir kanama söz konusu oluyor. Şimdi bu durumda bu kişinin devamlı kanaması olduğundan dolayı ve abdesti bozacak durum olduğundan dolayı onun abdesti hükümen bozulmuyordur. O özürlü oluyordur. Özürlü olduğundan dolayı ne oluyor? Her vakit abdest alması gerekiyordur.
Her vakit abdest alması ile beraber o vakit içerisinde bütünüyle abdesti gibi değerlendiriliyordur. Çünkü artık bunun özü sabit oldu ve bu mazereti onun için geçerli bir mazeret. O konu itibariyle o bulunmuş olduğu durumda o kanaması mı veya ne bileyim işte idrar mı kaçırıyor o konu onun abdestini bozmuyor gibi bir ruhsat tanındır ona.
Şimdi İmam Muhammed Hazretleri bu görüşte bu konuda da der ki ya bu konu onun için abdestini bozması hususunda ruhsattır. Abdesti bu özrü bozmaz. Peki abdesti bozmuyor ama aynı abdestini bozan şey üzerinde bir de namaza mani olması cihetli hamilin necasi olma durumu vardır. İmam Muhammed Erke hamilin necasi olma itibariyle af değildir der. Onun için temizlemesi gerekir. Yani İmam Muhammed Hazretleri bu tanıdığında şu anlaşılıyor abdesti bozmayı özürlü olmasından dolayı abdestinin bozulmaması başka bir konu. O kaçırmış olduğu şeylerin necis olması ve dolayısıyla üzerinde olmasından dolayı namaza mani olması başka bir konu. Onun için temizlikle yükümlü olur der. Mezheb kaynaklarının diğerlerine baktığımız zamansa diğerlerine göre ise özür sahibi olan kişinin üzerindeki necasetin de af olduğu geçmektedir.
O zaman burada zahiri itibari bir çelişki varmış gibi gözükse de mezhebimizin tahkik ergâhı bu fakirler bu iki görüşü şöyle cem ederler. Derler ki burada temel nokta şudur. Şayet kişi özürlü olup bu üzerini temizlemesi ona meşakkat verip sıkıntı verecek olursa ve de özrülü olan bu şeyi temizlemesi durumunda yani söz gelimi diyelim altına kaçırmıştı veya burnunda peçeteler vardı o peçeteler çıkarması gerekiyordu.
Bu peçeteleri çıkarması durumunda eğer kanaması çok az olup da namazı kılana kadar toplamda o peçetede namaza mani olacak bir durum yoksa o zaman İmam Muhammed’in dediği durumdur. Yani temizlemesi gerekir çünkü niye? Ya sana bu bir bunun temizlemesi sana zarar vermiyor meşakkat de olmuyor. İki sen bunu temizlediğin zaman da namaza mani olacak miktar necaset olmadan namaz kılma ihtimalin var. Onun için sen bunu bu şekilde temiz kıl temizle ve öyle kıl. İmam Muhammed’in dediği görüş. Peki öyle değil de şöyle ise şayet kişide öyle bir özür var ki onu namaz öncesi temizlesek de namaz içerisinde yine idrar kaçıracak namaz içerisinde yine kan olacak ve namaz içerisinde namazı bitirene kadar namaza mani tekrardan aynı şekilde necasetin oluşma durumu olacak. Bu bir. İki veya biz bu hastadan bunu temizlediğimiz zaman da yatak hastaları düşünün hasta meşakkat çekilecek ağrı ve elem çekecek.
İşte bu durumda sahibe der ki üzerindeki şey fuka der ki üzerindeki necaset aftır. Onun için o zaman burada temel bakış açımız şu şayet bu özür sahibi olan kişinin özrü namaz bitene kadar çok olacak ve namazdan önce sanki hiç temizlenmemiş gibi olup namaza mani olacak miktarı oluşacak olursa yani 3 gram 4 gramı geçecek namazı kılana kadar bu tekrardan bu özür 3-4 gramı geçerse o zaman temizlemekte hükümlü değil.
Veya ikinci olarak temizlenmesi hastaya meşakkat verecek olursa zarar verecek olursa o da bu yönüyle aftır buna. Ama öyle değil de hastaya meşakkat vermiyor. Veya ikinci olarak da temizlenmesi durumunda namaz bitene kadar da namaza mani olma duruma miktara gelmiyor. Bu durumda ise iman Muhammed’in demiş olduğu temizlenmesi gerekir.
Görüş ile fetva verilmektedir.