Prof. Dr. Erhan Afyoncu: “Büyük bir devlet olmak istiyorsanız tarih tezinizin olması lazım”
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=XpjfWDzWpmg.
Putin’in bu bakış açısına ne diyorsunuz? Gerçekten burası bütün bunların bu halkların tamamı tek bir millet mi? Putin bu tezde haklı mı? Şimdi Putin’in tarih bilincini takdir etmek gerekir. Gerçekten ortaya koyduğu perspektif tarihsel bir derinlik taşıyor.
Fakat bu tarihi derinliği tamamen Rus tezi Rus perspektifiyle değiştiriyor, şekillendiriyor. Kendine yeni bir hegemonik bir alan yaratmanın bir aracı haline getiriyor Putin. Yani tarihi eğip bükerek? Eğip büküyor yani orada anlatılan tarih Putin’in anlattığı gibi değil.
Olaylar Putin’in mesela batuhan diyor. Niye aşağıya tam olarak inmiyor? Kiev’e insin bakayım. Kiev Rusçası var. Ruslar Kiev odaklıdır. Hazarların kurmuş olduğu Kiev şehri etrafında gelişmiş, Doğu Avrupa’nın çok önemli bir ticari merkezi haline gelmiş, bir kültür medeniyet haline gelmiş bir Kiev var. Ve orada hazarları yıkanlar Kiev Rusları. Onlar bugünkü Moskovalılar değil, bugünkü Putin’in Rusyası değil. Esasında Moskova aşağı yukarı 15. yüzyılda Altın ordunun içinden bağımsız olan ikinci ilbil güç. Peki ondan önce neler oldu? Büyük Hazar İmparatorluğu, Volga’dan Doğu Avrupa’ya kadar uzanan çizgide hakimiyet kurmuş olan hazarları Kiev Rusları yıktı. O arada buraya peçenekler, kumanlar geldi ve burada yeni bir nüfus haritası oluştu. Yani Volga’yı geçen…
Şimdi biz de tarih çizgisi genelde Hunlar, Göktürkler, Büyük Selçuklar, Osmanlar, Türkiye Cumhuriyeti… Ana hat bu, doğrusu bu. Ama bu hatların dışında Hindistan’da, Rusya’da, Afrika’da, CNN’den bir Türk tarihinde var. Şimdi bizim hem ihmal ettiğimiz yerlerden birisi de hocamın çalıştığı Karadeniz’in kuzeyi,
rahmetli Akdes, Nimet, Kore, Karadeniz’in kuzeyindeki Türk devletleri de bir kitap da yazdı. Şimdi o bölge Altınordu’dan önce de Avrupa onlarıyla başladı. Ardından Sabarlılar, Avallılar, Hazar İmparatorluğu Hazarlar, Yahudiliği seçtiği için Türkiye’de fazla üzerinde çalışan da yoktur. Altay Tayfur Özcan çalışıyor, Ahmet Taşağıl’ın çalışmanları var. Hazarlar Karadeniz’in kuzeyinde ve Kafkaslar’da Kiev’i, Çin’i alan büyük bir devlet kuruyorlar. Yahudi Türkler.
Bunlar Yahudi, sonradan Museviliği seçmişler. Demek ki biraz şey oluyor yani Musevi desek daha iyi. Musevi yani, olarak diyebiliriz. Yok yok. Hatta büyük Seçuklu devletinin kuran Oğuzlar’da büyük ihtimalle Hazar devletinin ayrılmış bir kabil olarak düşünülüyor, boy olarak düşünülüyor. Çünkü Hazarların hakimliği Mavere Ünne’ye kadar uzun yukarıya kalıyor. Hazarlar tabii çok büyük bir ticaret yollarına falan hakim olmuşlar.
Hazar kelimesi kazar, gezer, oradan türedildiği anlatılıyor. Tabii Paks Hazar diye bir barış çizgisi kuruyor, ticareti giriştiriyor. Tabii o dönemde Doğu Slavları dediğimiz Ukraynalılar, Beyaz Ruslar ve Rusya’daki Ruslar Hazarların hakimiyetinde yaşıyorlar. Ki o dönemde… Yıl kaç? Yani sizse 7. ile 11. yüzyıla.
6. yüzyılda başlıyor, 10. yüzyıla kadar yani 450 yıl kadar süren olağanüstü uzun süreli… Hazar ve Rus diye bildiğimiz Slavlar’ın tamamı, Slav kabelerinin tamamı Hazar hakimiyeti alıyor. Tabii tabii Rus, Fin, Türk, bütün Doğu Avrupa. Tabii Karadeniz’in kuzeyi dediğimiz gibi, tabii bizim tarih tek bir coğrafyada cehren etmiyor Fransızlar gibi, İngilizler gibi. Çok farklı coğrafyada cehren etmiş, tabii nüfusun önemli bir kısmı da asimil olmuş. Bunun yanıza da toparlaması da kolay bir şey değil. Yani şimdi Türk tarihini çalışmak için, işte Hoca Kazakları çalışmak için önce Rusça öğrendi olmadı ardından Ukraynaca öğrendi. Çok farklı farklı diller şey yapıldı. Şimdi onun 2. incirini inşallah yazacak. Şimdi tabii bunu yazamadık, tabii şey yazamadık dediğimiz gibi.
Yani normalde Yücel hocanın doktor atezi Kırım’dır, yani Kırım çalıştı. Ardından Kazaklara geçti onun devamı olarak. Şimdi bu tabii Hazar kültürü, yani Hazar şeyi ayrı bir hadise ve o bölgelerin ilk medeniyetini götüren Türkler. Ardından Moğollar geliyor, ardından Altın Orta Devleti kuruluyor, ardından Moskova ortaya çıkıyor. Tabii orada Rahmetli Hallin Alcıy’ın çevirdiği bir makale vardır, Kiev’in Türk Hazar menşeği diye. Bu eski Dil Tarihi Coğrafa Ökültesi miydi? Evet, evet. Orada çıkmış bir makaledir. Kırklarda bir doçent Hallu Hoca, Hallu Hoca da Kırımlı olduğu için ilgi tutmuş. Buzkovic isimli bir Jules Buzkovic, bu makalede şunu çalışıyor.
Diyor ki, Kiev buna farklı farklı anlamlar ifade edilir ama Kiev demektir, Hazarca Türkçe bir kelimedir diyor. Yani burayı diyor, Hazar Türkleri kurmuştur. Daha sonra da Hazar Türklerinin paralaskerli olan Varekler gelmişlerdir. Bu bölgede Kiev kinezini kurmuşlardır. Hatta diyor, işin ilginci, ilk Kiev kinezini kuran Varekler, Rurik Hanedanı, Ruslan ilk Hanedanı, Kaan ve İrek ünvanını kullanmışlardır. Bir sürü isim veriyor orada. Mesela coğraf isimler, dağ ismi, hepsi Hazar Türkçesi. Bunlar tabii zaman içerisinde o bölgelerde Türklerin hâkimiyetinin gitmesiyle birlikte ortadan kalkmış. Tabii Putin’in söylediği Osmanlı ile mücadele doğru ama Osmanlı’dan önce de Slav kabileleri o bölgede diğer Türk kabileleriyle mücadele ediyorlar. Tabii burada makale şu, çok geniş bir makale. Çok geniş. İçinde bir sürü bilgi var.
Yani burada şey girmiyor. Mesela Kiev kinezinden sonra başlıyor, Kazaklara giriyor, Sovyetler Birliği dönemine giriyor. Ciddi bir bilgi. Yani bunu Putin yazmış olamaz. Evet, kesinlikle. Biliyordur. Çok ağır. Hayır, hadiseyi biliyordur. Ama burada bir tez oluşturuluyor. Mesela Putin’in yanında sözcüsü olarak 2012’den beri görev yapan Dimitri Sergeyevici Peskov bir Türkolog. Türkçeyi çok iyi biliyor. Türkler de çok iyi biliyor.
Yani böyle yanında birçok tarih çalışan bir ekip de var. Kızı Türkiye’de oldu zaten galiba. Tabii Türkiye’de çalışmış. Şimdi böyle tabii bir ekiple çalışıyor.
Çünkü şöyle zaten büyük bir devlet olmak istiyorsanız bir tarih tezini sununması lazım.