Samet Tınas – Osman Gazi’nin İsmi ve Mezhebi Neydi?

Samet Tınas – Osman Gazi’nin İsmi ve Mezhebi Neydi?

videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=YmTOSgaKSmE.

Şimdi şöyle Osman Gazi’nin doğumu ile alakalı da, doğum tarihine alakalı da pek bir şey bilmiyor ama Neşri işte şu tarihte, şurayı fethettiğinde şu yaştaydı. Lan hareketle Hicri Takvi hesabıyla aşağı yukarı 1257 civarında Osman Gazi doğuyor. Kısa zamanda aşiretin başına geçecek. Ama yakın zamanda yapılan tartışmalar dediğiniz gibi ismi üzerinde bir takım şüpheleri uyandırmıştır. İşte Osman mı, Atman mı, Atamama gibi tartışmaların vücuda gelmiş. Bunu ilk Moravsik isimli bir araştırmacı, Bizans kaynaklarında bunun Atman şeklinde, T ile yazıldığını iddia etmiş. Hatta babasının ismi Ertuğrul böyle de bir akıl üretiyor. Kardeşlerin adı Savcı Gündüz. Oğlunun ismi Orhan. Hep Türk ismi ya. Kendisinin ismi Osman Olamaz diyor.
Bu iddiaları Adnan Erzi devam ettirmiştir. Ancak buradaki mesele şudur. Osman ismi biliyorsunuz eski İmla ile İslam harfleri ile Ayın ve Peltekse harfleri ile yazılıyor. Bu Peltekse harfi Bizans kaynaklarında o Pakimeires ile geçer. İlk bahsettik ya 3 Bizans dersinden birisi olan. Pakimeires de S, T arası bir sesle karşılanıyor. Ayın da tam A mı O mu onu tespit edemiyorlar.
O Atman gibi, Otman gibi telaffuz ediliyor veya imnada öyle yazılıyor. Ki zaten bugün de Otoman diyorlar. Evet yine T ile yazılıyorlar. Halbuki aynı dönemde o bahsettiğimiz Arap Seyyah ve coğrafyacılığa olan İbni Said. İbni Said de olmayabilir. İbni Batuta ve El Ömeri de kesin var. Osmancık olarak açıkça yazmakta. Bu bir. İkincisi bahsettiğimiz o arşiv vestikaları vardı ya en başta. İşte Mekkece zaviyesi vakfiyesinde Orhan’ın babasının Osman olduğu açıkça yazmakta. Evet. İkincisi Sikke. Şimdi o ilk devir Sikke’si tartışmalı ama Osmanlı devrine ait ilk Sikke’nin mevcutlar içerisinde. 1327 tarihli Orhan Gazi’nin olduğu kesin. Orada da Orhan bin Osman açık açık yazmakta.
1327 tarihli Sikke de hatta şunu da ilave edelim ek bilgi olarak. Siyakatle 3 rakamını İsmail Hakkuz’un çarşısını tespit etmiş. Ve Orhan Gazi’nin 3. hükümdarlık yılında darp edilebileceği fikri kendisinde teşekkül etmiş. Ve böyle bir kanaat ortaya koymuş ki doğrudur büyük ihtimalle. Bir de orada Osman Gazi’nin lakabı bile var. Fahrettin.
Evet. Bunu da çok kişi bilmediği için okuyanlar bilir. Hatta ad-dütdaat gibi de. İçüayzanda adayetin temsilçisi olması sebeple. Uğuraltu bu değerli çalışmasında bir de bir onomastik dediğimiz o iğrenç isimleri, ikişiş isimleri ilmiyle alakalı bir fikir yürütmüştür. İşte neden Osman diye Ertuğrul Gazi niye Osman koymuş diye. İşte o zamanın Anadolu’sunda güçlü olan vefaya tarikatı biliyorsun. Zaten Şeyh Edebalı Hazretleri de vefaya tarikatının şehiri düşündü. Baba İlyas Horosani başında ve İsaak diyorsun. Onun dört halifesinden birisinin ismi Osman. Şeyh Osman. Şimdi Şeyh Osman olduğu için Ertuğrul Gazi ona nispet etmiştir. Çünkü İlyas ve İsaak babayı isyanı sebebiyle. Evet mimli. Biraz mimli gibi çünkü kendisinin Selçuklu’nun uçbeyi olduğu için Osmanlılar çobanoğullarına tabidir malum. Şimdi böyle bir ismi kullanarak onu rencide etmek istemediğinden Osman olabilir. Böyle bir onomastik yapılabilir. Burada şunu söylemek isterim o zaman. Heterodoksi tartışmalarında da bunu kullansınlar o zaman. Evet. Şimdi Alevi ise veyahut da İslam, Ehli Sünnet dışı her ne inancı mensupsak Osman kullanır mı? İsmi ne telaffuzları var diyorsun Şahı Merdan. Keza bir Sikke’de Raşit Halifelerinin hepsinin dört halifenin ismi geçiyor. Dört halifenin değil mi? 1327’deki Sikke’ye dört hürur Hulefay Raşit’in ismi dört halife geçmekte. Arka yüzünde zannedersem Sikke’nin. O yüzden bu tartışmalar son bulur.
Neticede Osman, Osman falan değildir açık bir şekilde Osman’dır.