Dr. Vedat Milor: “Turgut Özal, Kore modelini biliyordu”
videosundan fısıltılanmıştır. Videoya ulaşmak için Linki kullanabilirsiniz https://www.youtube.com/watch?v=_CCHKuC432w.
biraz önce olmuş, arada kalmış. Şimdi tam zamanı. Az önce gelişte anlattığın sisteme baktığın zaman insanlar şöyle düşünüyorlar. Aa Vedat Bey bugünkü Türkiye’yi anlatıyor. Yanlışlar diye. O sistemi anlatıp bugünkü Türkiye değil. Bir sistem yanlışlığı. Ve bunu deneyen başka ülkelerde oldu ve hepsi duvara mı çakıldı bunların? Yoksa bu yöntemde yani bu… Duvara çıkılmadı. Kore çok başarılı oldu.
Hatta bu kitapta ikinci şey revize ettikte Kore’yle ilgili bölüm var. Onu şey yapmadım. Tam tersine Kore ve bir ülkü de Japonya ama Japonya’da Miti Bakanlığı yani planlamanın şeyi, muadili aynı falan gören. Şey çok başarılı oldular. Mesela Kore 1960’te adambaşı milli gelir Kore’de 190 dolar. Bizde 550.
Şimdi bizde 7500’ün de altına indi herhalde. 2021’de 2.500 dolardı. Kore’de 31.500’dü geçen sene yani. Kore çok başarılı oldu. Kore planlama yapmadan mı başarılı oldu? Yaparak plan başarılı oldu. Çok ciddi bir planlama yaptı ama Kore’de devlet çok güçlü. İş adamlarının elinde değil hatta İş adamlarının o park o sırada Cumhurbaşkanı Meşhur şey Şeye karşı bir kampanya açtı. Yolsuzluğa karşı.
İş adamları yine korumacı duvalar altında teşhisaraya alışmışlar yani devlet onlara versin versin borçları Affedilsin falan. Kore böyle mi büyüdü? Böyle büyüdü yani onların hepsini Teşhir etti. Şey yaptı. Hapsize atmakla tehdit etti, yürüttü, özür diledi falan. Yani Kore’de inanılmaz bir diri cizim var yani devletin öncülüğü ve daha sonra o çavulların
oluşması yani büyük iş, son derece Samsung’ların falan oluşmasında devletin ve planlamanın rolü çok çok önemlidir. Samsung, Daivu, Hyundai. Hepsi devlet oluşturmuştur. Hepsini devlet oluşturmuştur yani hepsinde devletin öncülüğü var Planlamanın rolü var Ve şey var çok çok iyi bir kitap var bu konuda. Robert Whedon şimdi Cambridge’de zannediyor, governing economy diye şey yaptı.
O kitapta ben bunu yazarken çıktı. Tam o sırada bu paradigm gelişiyordu. Diyebilirim ki çok kötü oluyorum tezim yani benim açımdan ya da hayatım değişti. Tam bu paradigm o sırada ortaya çıkıyordu. Kore ve şey çok önemli ben de Kore’yle arkadaşlığım vardı Kore konusunda okuyordum. İlk fikir oradan geldi yani şey Japonya Kore. Fakat Ciddi bilimsel araştırma yapmak için.
Planlama yaparak ama yolsuzlukla ama kayırmacılıkla büyüyen bir Kore ekonomisi var. Yolsuzluk da büyümedi. Yolsuzluk da teşhir etti. Yani Planlama tam tersi yolsuzluğa karşı şeyi savundu. Saydamlı savundu. Planlamaya başlarken yolsuzlukları teşhir ettiler ve tek tek Yani 1960’larda yolsuzlukları teşhir etmeye başlayarak büyüdü. Başka bir büyüdü savaştan sonra.
Yolsuzluk teşhir ettiler, tek tek özür diler. İş adamlarını bilmiyorum basın önüne çıkardılar. Ve kendi böyle itiraflarda bulundu hepsi. İşte biz bunları yaptık bundan sonra akıllandık falan gibi yani. Çok ciddi bir Ders vererek yani hapse atmadan ders vererek Teşhir ederek Özür dileterek Ondan sonra oyunun kuranına asla Kafalarına vura vura diyeceğim. Bu arada mesela Kore örneğinde sivil toplum bir görev aldı mı yoksa asla mı?
Sivil toplum Kore’de bu kadar gelişmemişti ama sonra gelişmeye bayağı başladı. Kore’de çok ciddi bir sivil toplum var. Fakat Kore konusunda Dediğim gibi yani yazmadım, tezimi almadım, okudum çünkü o lisanı konuşmadığınız zaman O literatörü vakıf olmadığınız zaman İkinci kaynaklardan zor oluyor. Çünkü Fransa’da gittim, planlama teşhikettim, onların arşivleri gittim. O kaynakları okuyorum Fransa’yı biliyorum.
Kore’de bunu yapamadığım için yazdım bir bölüm. Fakat daha sonra bu sizin dediğiniz soruya açıkçası çok dürüst cevap vereyim. Çok iyi bir cevap veremem yani takvimi bir cevap verdim. Fransa’yı derim mesela. Şu örgüt vardı, bu örgüt vardı, o örgütlenmişti, patı vardı, şu vuruldu. Ona vakıfım. Kore’ye tam vakıf değilim. Daha çok ikinci kaynaklardan vakıfım ama Çok güzel bir soru sordunuz aslında bu güme gitmesin yani Güçlü bir devlet. Çok güçlü olmayan ama Aralarında Çok iyi şey, iyi teknokran olduğu bir özel sektör. İki taraf arasında geçişin mümkün olması. Bunun ilişkisi demek Çok şey olmayan bir ortamda bile sivil toplumun Fransa’ya gelişmediği bir ortamda bile Çabuk ve hızlı sonuç verdi. Ama bunu yaparken de bir yandan da sivil toplum da gelişti. Ama anı katedre şöyle oluyor. Devlet kaynakları belli gruplara vererek sermaye birikimindeki gecikmeyi, ortam kaldırıcı Tedbirler almış gibi görünüyor. Yani Kore’de, Türkiye gibi Sanayi devrim ıskalamış Arkadan gelen teknolojiyi En başında bilimsel kurumlar olmalı için elde edememiş ama İtal ederek teknolojiyi kuran bir Sanayi yapısıyla Devlet kaynaklarıyla belli gruplar zenginleştiriliyor. Ama bu kaynakların doğru kullanıp kullanamadığı Dürüst bir şekilde denetleniyor. En önemli son söyleniniz. Aynen öyle oluyor çünkü orada devlet aynı zamanda Ciddi olarak denetliyor ve cezalandırıyor. Yani Veriyor fakat şey kuruyor Performans Kriterleri koyuyor Daha çok ihraç. İşte şu sene şunu yapacaksın, bu sene bunu yapacaksın. Ücretler şöyle artacak. Çünkü verimliliği ve artan karları işçileri de bölüştürüyor. Çok önemli orada şey yapması yani. Ağdil büyümesi Çünkü Türkiye’de çok ciddi bir sorun giderek. Yüzde birin, yani nüfusun en zengin yüzde biri Nersi yarısını ekonominin kontrol ediyor. Rezil bir durum. Tam şey yapmadım. Kore’de adil büyüyor. Son dediğinizden denetlemesi ve cezalandırması. Çünkü bizde Tankı sen yapacaksın diye birine verdiği zaman onun tankı yapıp yapamayacağına bir bakıyor İki yapamazsa elinden alıyor ve cezalandırıyor. Hadi kardeşim diyor. Yani belki hapse atmıyor. Kafasını kesmiyor ama bitiyor artık. Ekonomik olarak ekonomiyi dışına atıyor. Başkasına veriyor. Peki şimdi Türkiye Özal ile beraber neoliberalizme doğru geçti. Doğru şeyler de yaptı. Yanlış şeyler de yaptı ama bir yandan da baktığımız zaman çoğunun kabul ettiği Özal bütün hatalarına rağmen
Türkiye’nin ekonomisine Çağ atlattı ve Farklı bir Doktaya taşıdı. Katılıyor musunuz buna? Özal 1967’de zaten planda müsteşarı biliyorsunuz. Şeyde Bence Özal’ın yaptığı Kapalı bir ekonomi açmak Çok önemliydi. İş adamlarını uçağına bindirdi. Dışarı çıkarttı falan. Onlar da çok önemliydi. Yani
Bir yerde tahmin ediyorum ki Özal Kore modelini biliyordu. Çok vurgulu özledi onu. Evet. Türkiye için öyle bir şeyi vardı. Bence onun şeyi yani Drama diyeyim Daha çok şey oldu işte benim memurum işimi bilir. Falan gibi yani o sosyalin azalması ve Yozlaşmanın başlaması, gemisini kurtaran kapta. Bir de şey yaparak yani hani Bireysel çabayı geliştirmeye Çalışırken Şeyde İbreyi biraz sosyal devletten uzaklaştırdı. Fazla uzaklaştırdı. Yani Onu yaparken daha adil bir biçimde daha şey bir biçimde belki yapması gerekiyordu. Daha sosyal Devletçi bir şekilde yapması gerekiyordu. Yani Hatalarıyla ve sevapları ile diyeceğim Şeye geçti Tarihe geçti Eğer O Kore modeli ve liberaleşme sosyal devletle ve şeyi Herhalde olsaydı Sanırım Kurumuz sağlaşmayı şu andaki durumda olmazdık diyeceğim yani çok
Peki